Jak poprawnie wypełnić część administracyjną (Part A) wniosku MSCA PF 2026?

Przygotowanie konkurencyjnego wniosku w prestiżowym konkursie Marie Skłodowska-Curie Actions Postdoctoral Fellowships (MSCA PF) na rok 2026 wymaga rzetelnego podejścia zarówno do opisu naukowego, jak i formalności elektronicznych. Cała aplikacja składa się z dwóch integralnych części: załącznika technicznego (Part B), zawierającego merytoryczny opis projektu, oraz formularza administracyjnego (Part A). Ocena przez niezależnych ekspertów jest możliwa wyłącznie wtedy, gdy obie te części zostaną poprawnie i kompletnie wypełnione w systemie.

Formularz Part A jest generowany bezpośrednio online za pośrednictwem systemu elektronicznego platformy Funding & Tenders Portal. Choć ma on charakter techniczno-administracyjny, błędy popełnione na tym etapie mogą skutkować odrzuceniem wniosku z przyczyn formalnych lub negatywnie wpłynąć na proces doboru recenzentów. Poniższy artykuł, stanowi podręcznik prowadzący przez ten proces krok po kroku.

Rejestracja, wybór konkursu i inicjowanie wniosku w portalu

Prace nad wnioskiem rozpoczynają się od zalogowania na unijnym portalu Funding & Tenders Portal za pomocą konta EU Login. Jeżeli wnioskodawca lub opiekun nie posiadają jeszcze takiego konta, pierwszym krokiem musi być jego utworzenie. W wyszukiwarce dostępnych naborów (zakładka Funding) należy precyzyjnie zlokalizować aktualnie otwarty konkurs oznaczony identyfikatorem HORIZON-MSCA-2026-PF-01. Wybór nieaktualnej edycji (np. z lat ubiegłych) uniemożliwi skuteczne złożenie dokumentacji.

Kluczowym momentem inicjowania aplikacji jest poprawny wybór właściwego typu grantu w sekcji Start Submission:

  • European Fellowships (EF) – należy wybrać ten panel, jeżeli naukowiec planuje realizować swój projekt w instytucji goszczącej zlokalizowanej w państwie członkowskim UE (MS) lub kraju stowarzyszonym z programem Horizon Europe (AC).
  • Global Fellowships (GF) – ten wariant wybiera się w sytuacji, gdy projekt zakłada realizację fazy wyjazdowej w instytucji zlokalizowanej w kraju trzecim, czyli poza strukturami unijnymi i stowarzyszonymi. Przy wyborze GF system bezwzględnie wymaga zadeklarowania dodatkowej instytucji z kraju MS lub AC, która w strukturze prawnej projektu będzie pełniła funkcję koordynatora całego grantu.

REA wskazuje, że jednym z najpoważniejszych błędów na starcie jest zakodowanie w systemie niewłaściwego typu grantu, co nieodwracalnie wypacza kryteria kwalifikowalności projektu. Wybór ten blokuje się w kreatorze i nie może zostać zmodyfikowany na późniejszym etapie pracy z formularzami, co w przypadku pomyłki zmusza wnioskodawcę do utworzenia zupełnie nowego szkicu wniosku od zera. Przed przejściem dalej należy także przeczytać oraz zaakceptować regulamin i warunki składania wniosków (Terms and Conditions), co pozwala systemowi na uruchomienie właściwego interfejsu.

Identyfikacja instytucji goszczącej oraz ról projektowych

Po zatwierdzeniu typu grantu system wymaga powiązania wniosku z instytucją goszczącą za pomocą unikalnego, 9-cyfrowego numeru PIC (Participant Identification Code). Po wpisaniu numeru PIC lub nazwy skróconej organizacja jest wyszukiwana w bazie portalu. Bardzo ważne jest, aby status wyszukanej instytucji posiadał oznaczenie VALIDATED lub przynajmniej DECLARED. W przypadku trudności z odnalezieniem właściwego kodu należy niezwłocznie skontaktować się z uniwersyteckim bądź instytutowym biurem ds. grantów w celu uzyskania autoryzowanych danych. Po pomyślnym przypisaniu organizacji, jej LEAR zostanie automatycznie powiadomiony przez system o włączeniu jednostki do przygotowywanego wniosku grantowego.

Na tym samym etapie następuje przypisywanie ról w projekcie osobom fizycznym poprzez funkcję Add contact +. System bezwzględnie wymaga zdefiniowania w strukturze personalnej dwóch odrębnych podmiotów:

  1. Researcher – sam wnioskodawca, czyli naukowiec ze stopniem doktora. W systemie można nadać mu uprawnienia głównej osoby kontaktowej, aby miał swobodny i pełny dostęp do edycji wniosku.
  2. Supervisor – opiekun naukowy ze strony beneficjenta, który pełni funkcję głównej osoby kontaktowej.

REA przypomina o bezwzględnym zakazie łączenia tych funkcji: badacz i opiekun naukowy pod żadnym pozorem nie mogą być tą samą osobą. Kolejnym powszechnym błędem jest wpisanie w roli aplikującego beneficjenta instytucji, w której naukowiec ma jedynie afiliację w momencie składania wniosku, bądź instytucji goszczącej fazę wyjazdową GF, zamiast wskazania realnego przyszłego gospodarza grantu w Europie.

Akronim, streszczenie

Po przejściu kreatora wstępnego użytkownik zyskuje dostęp do właściwego panelu administracyjnego, gdzie kliknięcie przycisku Edit forms otwiera interaktywny formularz Part A, podzielony na sekcje tematyczne widoczne w spisie treści po lewej stronie ekranu. Nie trzeba wypełniać wszystkiego od razu – system pozwala na regularne zapisywanie wprowadzonych zmian przyciskiem Save data i powrót do pracy w dowolnym momencie aż do zamknięcia naboru.

W podsekcji General Info pierwszym zadaniem jest wprowadzenie akronimu projektu. Musi to być konstrukcja krótka, chwytliwa, łatwa do zapamiętania i bezproblemowa do wymówienia dla recenzentów. Należy skrupulatnie zweryfikować, czy wybrany skrót nie niesie za sobą nieodpowiednich skojarzeń lub dwuznacznych, kłopotliwych znaczeń w języku angielskim bądź innych językach europejskich. Wsparciem w procesie generowania unikalnych skrótów na podstawie słów kluczowych opisujących tożsamość badań mogą być darmowe, dedykowane narzędzia sieciowe, jak choćby rekomendowany w poradnikach serwis Acronym Creator. Raz zatwierdzony i wysłany w portalu akronim staje się niezmienny i będzie towarzyszył projektowi na każdym etapie ewentualnej późniejszej realizacji i upowszechniania wyników. Dobrą praktyką jest umieszczanie go w nagłówku każdej strony dokumentu merytorycznego Part B, tuż obok oficjalnego identyfikatora konkursu (Call: HORIZON-MSCA-2026-PF-01).

Kolejnym kluczowym polem jest streszczenie projektu (Abstract lub Short Summary), na którego stworzenie system przewiduje maksymalnie 2000 znaków ze spacjami. Streszczenie to musi w sposób jasny i atrakcyjny przedstawiać ramy metodologiczne oraz cele badawcze, lecz nie może zawierać żadnych danych poufnych, wrażliwych ani nieopatentowanych szczegółów technologicznych. Wynika to z faktu, iż w przypadku przyznania finansowania treść tego pola zostanie w pełni upubliczniona w unijnych bazach danych (np. CORDIS) i udostępniona opinii publicznej.

Precyzyjny dobór panelu oraz hierarchia słów kluczowych (MSCA Keywords)

Przypisanie wniosku do jednego z 8 głównych paneli naukowych (Chemistry – CHE; Social Sciences and Humanities – SOC; Economic Sciences – ECO; Information Science and Engineering – ENG; Environment and Geo-Sciences – ENV; Life Sciences – LIF; Mathematics – MAT; Physics – PHY) determinuje, pod jakim szyldem wniosek będzie oceniany i z której puli budżetowej oraz odrębnej listy rankingowej otrzyma środki.

Aby eksperci z agencji REA mogli precyzyjnie dobrać recenzentów posiadających wąską specjalizację zbieżną z tematyką projektu, wnioskodawca musi zadeklarować od minimum 3 do maksymalnie 5 słów kluczowych (deskryptorów), układając je w porządku malejącym pod względem stopnia istotności dla badań. Wybór każdego słowa kluczowego odbywa się w systemie w sposób ściśle zhierarchizowany na trzech poziomach:

  1. Panel główny (np. SOC).
  2. Podobszar badań (słowo kluczowe poziomu 1, np. Cognition, psychology, linguistics).
  3. Deskryptor szczegółowy (słowo kluczowe poziomu 2, np. Social psychology).

System elektroniczny nakłada tu sztywną regułę: dwa pierwsze słowa kluczowe muszą pochodzić bezwzględnie z tego samego panelu naukowego, który został wybrany jako wiodący dla całego wniosku. Trzy pierwsze deskryptory są całkowicie obligatoryjne do uzupełnienia w systemie. Słowa kluczowe numer trzy, cztery oraz pięć mogą być wybierane w sposób całkowicie swobodny z dowolnego z pozostałych siedmiu paneli unijnych, co pozwala zasygnalizować interdyscyplinarny lub wielodyscyplinarny charakter projektu. Całkowity brak streszczenia, panelu bądź wymaganych deskryptorów stanowi rażący błąd formalny uniemożliwiający dalsze procedowanie aplikacji.

Declarations – oświadczenia i rygor ponownego składania (resubmissions)

W sekcji oświadczeń (Declarations) koordynator wniosku z ramienia instytucji goszczącej zobowiązany jest do zaznaczenia serii obligatoryjnych klauzul prawno-administracyjnych, potwierdzających m.in. prawdziwość wprowadzonych danych, posiadanie pełnej zgody wszystkich uczestników na udział w projekcie oraz spełnianie kryteriów braku wykluczenia z finansowania publicznego. Wszystkie pola oznaczone symbolem czerwonej gwiazdki (*) są bezwzględnie wymagane.

W tej samej sekcji należy odpowiedzieć na pytanie, czy wniosek (lub projekt o bardzo zbliżonym charakterze) był składany w ciągu ostatnich dwóch lat w odpowiedzi na jakikolwiek konkurs unijny. W przypadku ponownego składania projektu (tzw. resubmission) wymagane jest podanie zeszłorocznego 9-cyfrowego numeru referencyjnego wniosku. Należy pamiętać o restrykcyjnej unijnej zasadzie blokady: jeżeli projekt w poprzedniej edycji konkursu uzyskał wynik poniżej 80 % punktów, nie może on zostać ponownie złożony do oceny w roku bezpośrednio następującym.

Dane badacza, reguła mobilności i rola organizacji

Sekcja Participants zbiera szczegółowe metadane dotyczące podmiotów instytucjonalnych oraz kluczowego personelu. Dzięki zintegrowaniu z numerami PIC większość ogólnych informacji o strukturze prawnej i statusie instytucji goszczącej zaczytuje się automatycznie. Osoba wypełniająca wniosek musi jedynie ręcznie uzupełnić puste pola wpisując m.in. dokładne dane teleadresowe wydziałów, numery telefonów oraz precyzyjne stanowiska i stopnie naukowe opiekuna oraz badacza.

Dla instytucji z krajów członkowskich UE lub krajów stowarzyszonych kluczowym kryterium kwalifikowalności, weryfikowanym przed podpisaniem umowy grantowej, jest posiadanie wdrożonego Planu Równości Płci (Gender Equality Plan). W przypadku podmiotów publicznych, instytutów badawczych oraz uczelni wyższych warunek ten jest obligatoryjny – brak takiego planu blokuje możliwość przyznania grantu, natomiast nie jest on wymagany od innych typów organizacji (np. przedsiębiorstw prywatnych z sektora nieakademickiego). W tej części wnioskodawca musi również zaznaczyć odpowiednie pola wyboru określające specyficzną rolę, jaką dana instytucja będzie pełniła w projekcie (np. zarządzanie projektem, upowszechnianie wyników, szkolenia, udostępnianie infrastruktury badawczej czy transfer praw własności intelektualnej).

W profilu kandydata (Researcher) kluczowe znaczenie ma wprowadzenie dokładnej daty uzyskania lub planowanej obrony stopnia doktora (Doctorate Date of Award), co pozwala systemowi na wstępne zweryfikowanie limitu maksymalnie 8 lat doświadczenia po doktoracie dopuszczalnego w MSCA PF. Każde uzasadnione przedłużenie tego okresu (np. z tytułu urlopów macierzyńskich, rodzicielskich czy pracy poza sektorem naukowym) musi zostać jawnie zakodowane w formie odliczeń czasowych w tej sekcji Part A wniosku. Choć dokumenty potwierdzające te odliczenia nie są wymagane na etapie aplikowania, wnioskodawca musi posiadać je w gotowości na wypadek ewentualnego audytu ze strony Komisji Europejskiej.

Ponadto znajduje się tutaj tabela, w której należy bez jakichkolwiek luk czasowych odnotować wszystkie miejsca aktywności zawodowej i zamieszkania (Place of activity/place of residence) badacza z ostatnich 5 lat przed terminem zamknięcia naboru. Służy to bezwzględnej weryfikacji unijnej reguły mobilności, stanowiącej, że badacz nie może mieć stałego miejsca zamieszkania ani prowadzić swojej głównej działalności (praca, studia) w kraju przyszłej instytucji goszczącej przez dłużej niż 12 miesięcy w okresie ostatnich 36 miesięcy bezpośrednio poprzedzających moment zamknięcia konkursu. Krótkie pobyty wakacyjne lub wyjazdy turystyczne nie powinny być wyszczególniane w tej tabeli jako osobne pozycje.

Tabela dotycząca publikacji, wcześniejszych projektów oraz kluczowej aparatury i infrastruktury badawczej

W sekcji uczestników interfejs Funding & Tenders Portal wyświetla pola tekstowe przeznaczone na wpisanie wykazu maksymalnie pięciu najważniejszych publikacji naukowych, opisów zrealizowanych wcześniej projektów powiązanych z tematyką wniosku oraz kluczowej aparatury i infrastruktury badawczej. Poradniki REA formułują w tym miejscu ostrzeżenie: pól tych w formularzu Part A nie wolno wypełniać. Jakiekolwiek informacje dotyczące publikacji, dorobku czy zaplecza laboratoryjnego wpisane w części administracyjnej online zostaną całkowicie zignorowane przez ekspertów oceniających wniosek. Miejscem przeznaczonym na rzetelny i punktowany opis całego dorobku oraz infrastruktury są wyłącznie odpowiednie sekcje załącznika merytorycznego Part B-2.

Konstrukcja budżetu i poprawne kodowanie faz projektu

Struktura finansowa MSCA PF opiera się w całości na kosztach jednostkowych (unit costs) – stawki miesięczne przypisane do poszczególnych kategorii (Living Allowance, Mobility Allowance, Family Allowance, koszty badań i szkoleń oraz koszty zarządzania) są automatycznie mnożone przez czas trwania grantu i korygowane przez system o unijny współczynnik kosztów utrzymania w danym kraju (Country Correction Coefficient).

Rola wnioskodawcy w sekcji Budget ogranicza się do zdefiniowania czasu trwania projektu oraz określenia uprawnień do dodatku rodzinnego (Family Allowance) poprzez zaznaczenie opcji Yes/No. Dodatek ten przysługuje badaczom, którzy w momencie zamknięcia naboru wniosków posiadają formalny status małżeństwa, związku uznanego przez prawo kraju jego zawarcia bądź mają dzieci na utrzymaniu. Rozwinięcie dedykowanej strzałki w tabeli finansowej pozwala na weryfikację składowych budżetu oraz końcowej szacowanej kwoty dofinansowania.

Powszechne błędy budżetowe i instytucjonalne wg REA

Analiza agencji REA wskazuje, że najwięcej uchybień formalnych generujących błędy budżetowe wiąże się z wadliwym kodowaniem w Part A specyficznych faz projektu, takich jak faza wyjazdowa Global Fellowship czy staże pozaakademickie (Non-Academic Placements – NAP):

  • Błędny status państwa – wprowadzenie kraju trzeciego (TC) zamiast państwa członkowskiego (MS) bądź kraju stowarzyszonego (HE AC) dla głównego beneficjenta, co automatycznie zaburza wyliczenie współczynnika korygującego (Country Coefficient) i zniekształca budżet.
  • Nieprawidłowy czas trwania faz – pomyłki w określaniu długości fazy wyjazdowej GF, powrotnej GF lub stażu NAP bezpośrednio rzutują na błędne przeliczenie stawek miesięcznych przez system finansowy portalu.
  • Mylenie staży NAP z oddelegowaniami (secondments) – staże w sektorze pozaakademickim na koniec projektu (NAP) mogą trwać maksymalnie do 6 miesięcy i wymagają dodania instytucji przyjmującej jako oficjalnego partnera stowarzyszonego (Associated Partner) bezpośrednio w strukturze uczestników Part A (np. poprzez dodanie numeru PIC danej firmy czy organizacji). Bardzo powszechnym błędem jest kodowanie w Part A zwykłych oddelegowań (secondments) lub krótkich wizyt studyjnych (short visits) jako staży NAP, bądź też dodawanie instytucji odpowiedzialnych za oddelegowania (secondments) do bazy danych Part A. Instytucje goszczące badacza na standardowe, krótkie oddelegowania powinny być opisywane wyłącznie w merytorycznej części Part B-2 wniosku i nie mogą figurować w formularzu administracyjnym online. Podsumowując: w Part A wykazuje się wyłącznie partnerów stowarzyszonych odpowiedzialnych za fazę wyjazdową GF oraz podmioty organizujące oficjalny staż NAP.

Ethics and Security – autoocena kwestii etycznych i bezpieczeństwa

Przedostatnia i ostatnia część formularza wymagają od wnioskodawcy odniesienia się do kwestii etycznych (Ethics) oraz bezpieczeństwa międzynarodowego (Security). Obie sekcje opierają się na liście pytań kontrolnych typu tak/nie. Obejmują one zagadnienia związane z badaniami na ludziach, przetwarzaniem wrażliwych danych osobowych (zgodnie z rozporządzeniem RODO), dobrostanem zwierząt laboratoryjnych, transferem technologii o podwójnym zastosowaniu cywilno-wojskowym (Dual Use), wywozem materiałów podlegających restrykcjom oraz potencjalnym negatywnym oddziaływaniem prowadzonych doświadczeń na środowisko naturalne.

Jeżeli na którekolwiek z pytań w tabeli etycznej wnioskodawca odpowie twierdząco, system wymusi uzupełnienie dedykowanego pola tekstowego przeznaczonego na autoocenę etyczną (Ethics Self-Assessment). Należy w nim zwięźle opisać procedury i wskazać, jakie zgody właściwych komisji bioetycznych lub komisji ds. etyki badań zostaną uzyskane przed rozpoczęciem konkretnych zadań projektowych. Rzetelne podejście do tej sekcji chroni wniosek przed zablokowaniem na etapie unijnej kontroli etycznej po ewentualnym wygraniu konkursu.

Wprowadzane w formularzu online dane można i należy regularnie zapisywać za pomocą przycisku Save data, co chroni przed utratą informacji w przypadku przerwania sesji. Praca nad Part A nie musi być wykonana jednorazowo – system pozwala na wielokrotne edytowanie i modyfikowanie danych aż do momentu oficjalnego zamknięcia naboru, który w edycji 2026 mija 9 września 2026 roku o godzinie 17:00:00 czasu brukselskiego (CEST).

Przed przystąpieniem do wysyłki wniosku obowiązkowym krokiem jest uruchomienie systemowej weryfikacji technicznej poprzez kliknięcie przycisku VALIDATE. System przeszukuje wówczas całą zawartość formularza administracyjnego Part A pod kątem pustych pól, niespójności logicznych czy braku wymaganych oświadczeń. Jeśli walidacja wykaże błędy, zostaną one podświetlone na czerwono i zablokują możliwość wysłania aplikacji. Jeśli system wyświetli jedynie ostrzeżenia (warnings), wniosek technicznie da się wysłać, jednak REA ostrzega, że ignorowanie ostrzeżeń systemowych i przesyłanie wniosków z nierozwiązanymi alertami technicznymi to jeden z najczęstszych powodów późniejszych problemów formalnych i finansowych.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #NAWA #MSCA

Idealna instytucja goszcząca oraz supervisor – z perspektywy naukowca i instytucji

Wybór odpowiedniej instytucji goszczącej (Host Institution) to fundamentalny krok, który często decyduje o sukcesie lub porażce wniosku w konkursie Marie Skłodowska-Curie Postdoctoral Fellowships (MSCA PF). Proces ten przypomina poszukiwanie idealnego partnera biznesowego – obie strony muszą wnieść do projektu unikalną wartość, aby zaimponować ekspertom oceniającym wniosek. W tej części naszego cyklu szczegółowo analizujemy mechanizmy tego dopasowania. Przyjrzymy się procesowi z dwóch perspektyw: naukowca, który musi skutecznie namierzyć i przekonać do siebie przyszłego Hosta, oraz organizacji, która chce otworzyć swoje drzwi dla najlepszych międzynarodowych talentów.

CZĘŚĆ I: Perspektywa naukowca – jak znaleźć i zdobyć idealnego Hosta?

Skuteczne poszukiwanie instytucji goszczącej wymaga połączenia metodycznego podejścia z aktywnym networkingiem, ponieważ najlepsze oferty rzadko czekają na pierwszej stronie wyników wyszukiwania. Podstawowym punktem wyjścia dla każdego badacza powinny być oficjalne platformy europejskie. Absolutnym centrum dowodzenia jest portal EURAXESS, a w szczególności sekcja Jobs & Hosting. To właśnie tam instytucje z całego świata publikują tak zwane Expressions of Interest (EoI), czyli otwarte deklaracje gotowości do przyjęcia stypendystów. Równolegle warto korzystać z oficjalnego portalu Komisji Europejskiej Funding & Tenders, gdzie w dedykowanej zakładce Partner Search można filtrować organizacje pod kątem ich wcześniejszego doświadczenia w programach ramowych. Nieocenionym źródłem wiedzy są także bazy narodowe oraz serwisy koordynowane przez sieć Krajowych Punktów Kontaktowych, takie jak Net4Mobility+, które regularnie agregują sprawdzone i aktywne oferty z różnych zakątków Europy i świata.

Prawdziwa magia i najbardziej dopasowane partnerstwa rodzą się poprzez bezpośrednie, spersonalizowane relacje naukowe. Najlepszą strategią jest rozpoczęcie od wnikliwej analizy literatury we własnej dyscyplinie. Zamiast pisać do losowych uniwersytetów, zidentyfikuj autorów kluczowych publikacji, których badania bezpośrednio rezonują z Twoim pomysłem na projekt, a następnie sprawdź ich afiliacje. Doskonałą okazją do nawiązania kontaktu są międzynarodowe konferencje naukowe, gdzie podczas sesji kuluarowych można osobiście przedstawić zarys swoich badań i zapytać profesora o możliwość złożenia wspólnego wniosku. W erze cyfrowej potężnym narzędziem stały się również media społecznościowe, zwłaszcza LinkedIn. Coraz więcej liderów grup badawczych i laboratoriów omija tradycyjną biurokrację i publikuje krótkie, bezpośrednie ogłoszenia opatrzone hashtagami takimi jak #MSCAPF czy #PostdocJobs, zachęcając do kontaktu poprzez wiadomości prywatne.

Kiedy już stworzysz krótką listę potencjalnych instytucji, musisz ocenić je przez pryzmat kryteriów, którymi będą kierować się eksperci oceniający Twój wniosek. Komisja Europejska bardzo rygorystycznie podchodzi do jakości wdrożenia projektu (Implementation) oraz jego wpływu na Twój rozwój (Impact).

Kluczową postacią jest Twój przyszły opiekun naukowy, czyli supervisor. W uniwersum grantów Marie Skłodowska-Curie nie jest on jedynie formalnym podpisem na dokumencie aplikacyjnym. Jego/jej pozycja, dorobek i zaangażowanie są bezpośrednio oraz bardzo surowo oceniane przez ekspertów Komisji Europejskiej. Idealny supervisor musi łączyć w sobie cechy wybitnego aktywnego naukowca z cechami empatycznego, otwartego mentora. Pod kątem formalnym i merytorycznym powinien to być badacz z ugruntowaną pozycją w swojej dyscyplinie, legitymujący się silnym i aktualnym dorobkiem publikacyjnym w prestiżowych czasopismach o zasięgu globalnym. Eksperci oceniający wniosek natychmiast wychwycą, czy potencjalny opiekun nadal aktywnie kreuje trendy w nauce, czy też jego największe sukcesy miały miejsce dekadę temu. Niezwykle cenione jest doświadczenie w zdobywaniu i skutecznym rozliczaniu grantów międzynarodowych, zwłaszcza tych finansowanych przez Unię Europejską, takich jak inne projekty MSCA czy prestiżowe granty ERC. Jeśli Twój supervisor prowadził już wcześniej stypendystę MSCA, wniosek zyskuje potężny atut, ponieważ dla Brukseli jest to gwarancja, że instytucja rozumie unijne procedury i specyfikę tego konkretnego programu.

Poza twardymi wskaźnikami bibliometrycznymi, ekspertów interesuje przede wszystkim udokumentowane doświadczenie mentorskie i szkoleniowe. Supervisor musi dowieść, że potrafi skutecznie zarządzać kapitałem ludzkim i rozwijać kariery swoich podopiecznych. W opisie jego profilu należy pokazać, ilu doktorantów lub badaczy na stażach postdoc pomyślnie wypromował oraz gdzie ci ludzie pracują dzisiaj – czy zasilają czołowe ośrodki akademickie, czy odnoszą sukcesy w przemyśle. To pokazuje tak zwaną „zdolność instytucjonalną do transferu wiedzy”. Dobry opiekun musi dysponować czasem i realną przestrzenią na integrację nowego pracownika ze swoim zespołem. Bardzo negatywnie oceniane są sytuacje, w których wybitny profesor bierze pod swoje skrzydła stypendystę, ale z racji piastowania licznych funkcji menedżerskich czy rektorskich nie jest w stanie zaoferować mu regularnych, cotygodniowych konsultacji.

Wybierając supervisora, warto zwrócić uwagę na jego cechy osobowościowe oraz styl zarządzania, ponieważ przez dwa lata będziecie pracować w bardzo bliskiej relacji. Idealny mentor to osoba o rozwiniętych kompetencjach miękkich, otwarta na interdyscyplinarność i gotowa na partnerski dialog, a nie autorytarne dyktowanie warunków. Powinien wykazywać autentyczny entuzjazm wobec Twojego pomysłu badawczego i chcieć uczyć się od Ciebie tak samo, jak Ty planujesz uczyć się od niego. Dobry supervisor to także sprawny sieciowiec – człowiek, który posiada szerokie kontakty międzynarodowe i bez wahania otworzy przed Tobą drzwi do innych globalnych laboratoriów, ułatwiając Ci planowanie staży czy krótkich wizyt naukowych. Przy pierwszym kontakcie warto zweryfikować, jak szybko odpowiada na maile, czy angażuje się w dyskusję nad hipotezami projektowymi i czy jest gotów poświęcić czas na wspólne, wielokrotne przepisywanie wniosku. Jeśli na etapie przygotowań napotykasz na ścianę milczenia lub zdawkowe odpowiedzi, jest to bardzo poważny sygnał ostrzegawczy, że współpraca w trakcie realizacji grantu może okazać się niezwykle trudna.

Dobry Host musi również zagwarantować odpowiednie zaplecze infrastrukturalne, zapewniając Ci nieskrępowany dostęp do laboratoriów, unikalnej aparatury czy specjalistycznych baz danych niezbędnych do realizacji badań. Równie ważne jest wsparcie administracyjne – sprawnie działające biuro grantowe zdejmie z Twoich barków ciężar formalności i pomoże w bezbłędnym przygotowaniu administracyjnej części wniosku. Na koniec zwróć uwagę na to, co instytucja oferuje poza samymi badaniami; najlepsze ośrodki zapewniają pakiety integracyjne, szkolenia z umiejętności miękkich, kursy językowe oraz realną pomoc w relokacji, na przykład poprzez lokalne biura sieci EURAXESS.

CZĘŚĆ II: Perspektywa instytucji – jak skutecznie zgłosić się jako Host?

Dla instytucji naukowej lub przedsiębiorstwa status Hosta w programie MSCA PF to prestiż, zastrzyk świeżej wiedzy oraz szansa na darmowe sfinansowanie doskonałego pracownika na okres do dwóch lat. Aby jednak przyciągnąć wybitnego naukowca, organizacja nie może czekać biernie – musi wyjść z inicjatywą i stać się widoczna na arenie międzynarodowej. Pierwszym formalnym krokiem jest założenie bezpłatnego konta instytucjonalnego na portalu EURAXESS i zmapowanie wewnętrznego potencjału. Równolegle należy upewnić się, że instytucja posiada aktywny numer PIC (Participant Identification Code) w systemie Funding & Tenders, co pozwoli na zaznaczenie opcji „Publish Partner Search” przy właściwym konkursie na rok 2026. Najbardziej profesjonalnym podejściem, stosowanym przez wiodące europejskie uniwersytety, jest stworzenie dedykowanej podstrony internetowej poświęconej wyłącznie naborowi do MSCA PF. Taka witryna powinna w jasny sposób prezentować profile supervisorów gotowych podjąć się opieki mentorskiej oraz precyzować ramy czasowe i wymagania formalne wobec kandydatów.

Sercem kampanii rekrutacyjnej instytucji jest jej oficjalne ogłoszenie, czyli wspomniane Expression of Interest (EoI). Aby wyróżnić się spośród tysięcy ofert z całego świata, tekst musi być napisany językiem korzyści i precyzyjnie targetować odpowiednią grupę badaczy. Dobrze skonstruowane EoI zaczyna się od chwytliwego, jednoznacznego tytułu, który od razu wskazuje dziedzinę badań i nazwę instytucji. Zamiast ogólnikowych opisów całej uczelni, ogłoszenie powinno skupiać się na konkretnym zespole badawczym, prezentując unikalne sukcesy danej grupy oraz linkując do profili naukowych supervisora w bazach takich jak Google Scholar czy Scopus. Kluczowe jest jasne wyartykułowanie, co organizacja oferuje kandydatowi: od dostępu do unikalnej aparatury w skali globalnej, przez udział w prestiżowych sieciach konsorcjalnych, aż po konkretne wsparcie na etapie pisania wniosku. Instytucja musi również precyzyjnie określić swoje wymagania wobec kandydata, precyzując pożądaną dyscyplinę, niezbędne umiejętności techniczne oraz przypominając o bezwzględnej unijnej regule mobilności. Na końcu nie może zabraknąć transparentnego opisu procesu selekcji, z wyraźnie wskazanymi terminami nadsyłania dokumentów i planowanymi datami rozmów kwalifikacyjnych.

Samo napisanie ogłoszenia to jednak dopiero połowa sukcesu; równie ważna jest jego szeroka i przemyślana dystrybucja. Podstawowym kanałem, w którym obecność jest obowiązkowa, pozostaje dedykowana sekcja na portalu EURAXESS, ponieważ to tam w pierwszej kolejności zaglądają zmotywowani naukowcy. Informację warto jednak zdywersyfikować, publikując ją na globalnych portalach kariery naukowej, takich jak ResearchGate, Nature Careers czy Science Careers, które gwarantują dotarcie do badaczy mocno sprofilowanych dziedzinowo. Równolegle instytucja powinna uruchomić swoje kanały w mediach społecznościowych, wykorzystując oficjalne profile na LinkedInie czy platformie X. Najbardziej skuteczne okazuje się zaangażowanie samych naukowców – kiedy profesorowie i kierownicy laboratoriów osobiście udostępniają informację o poszukiwaniu kandydata w swoich prywatnych sieciach kontaktów zawodowych, zasięg i wiarygodność ogłoszenia rosną lawinowo, przyciągając talenty o najwyższym potencjale naukowym.

Q&A

  1. Czy mogę aplikować z Hostem z kraju, z którego pochodzę?

Tak, ale zależy to od Twojej historii migracyjnej. Kluczowa jest reguła mobilności: nie możesz mieszkać ani prowadzić głównej działalności (praca, studia) w kraju Hosta przez więcej niż 12 miesięcy w ciągu 3 lat bezpośrednio przed terminem zamknięcia naboru wniosków.

  1. Czy instytucja goszcząca płaci coś za udział w grancie?

Nie. Grant MSCA PF pokrywa 100% kosztów. Unia Europejska finansuje wynagrodzenie naukowca (wraz ze składkami pracodawcy), dodatek mobilnościowy, dodatek rodzinny (jeśli dotyczy), a także przekazuje stałą kwotę dla instytucji na koszty badań, szkoleń, konferencji oraz koszty pośrednie (zarządzanie).

  1. Ile czasu zajmuje znalezienie Hosta i napisanie wniosku?

Minimum 3-5 miesięcy. Optymalny moment na sfinalizowanie rozmów z Hostem to kwiecień/maj roku, w którym zamykany jest konkurs (wrzesień). Pisanie 10-stronicowego wniosku wymaga ścisłej współpracy z opiekunem naukowym i działem grantowym.

  1. Czy jedna instytucja może złożyć kilka wniosków z różnymi naukowcami?

Tak. Jeden supervisor może wspierać kilku różnych naukowców w danym roku, pod warunkiem, że wykaże zdolność do zapewnienia im wszystkim odpowiedniej opieki mentorskiej. Jeden naukowiec może jednak złożyć tylko jeden wniosek w danym konkursie.

  1. Czy prywatna relacja (np. małżeństwo lub bliskie pokrewieństwo) między naukowcem a supervisorem wywołuje konflikt interesów i dyskwalifikuje wniosek?

Z formalnego punktu widzenia – nie ma automatycznego zakazu. Zasady MSCA PF dopuszczają opieranie współpracy na dotychczasowych relacjach partnerskich czy zawodowych. Jednak we wniosku musisz bezwzględnie udowodnić, że wybór tego konkretnego supervisora wynika wyłącznie z merytorycznej wartości dodanej dla Twojej kariery oraz jego unikalnej wiedzy eksperckiej. Ponadto na etapie realizacji projektu instytucja goszcząca musi zapewnić transparentne procedury, aby zapobiec jakimkolwiek zarzutom o stronniczość w ocenie Twojej pracy.

  1. Co się stanie, jeśli supervisor zachoruje, zmieni pracę lub odejdzie z instytutu w trakcie pisania wniosku lub realizacji grantu?

Projekty MSCA PF są elastyczne, ale wymagają zgody Komisji Europejskiej. Jeśli zmiana nastąpi przed złożeniem wniosku, należy jak najszybciej znaleźć nowego opiekuna w tej samej instytucji i zaktualizować wniosek. Jeśli supervisor odchodzi w trakcie realizacji projektu, Host Institution musi zaproponować nowego opiekuna o zbliżonych lub wyższych kompetencjach naukowych i przesłać oficjalną prośbę o aneks do umowy (Grant Agreement Amendments) do Agencji Wykonawczej ds. Badań Naukowych (REA).

  1. Czy dwóch różnych naukowców może złożyć wnioski w tym samym konkursie, do tej samej instytucji, do tego samego supervisora i w tym samym panelu naukowym?

Tak, system na to pozwala, ale niesie to ogromne ryzyko formalne. Komisja Europejska oficjalnie dopuszcza taką sytuację. Zgoda ta obwarowana jest jednak bardzo twardym warunkiem: cele projektu, metodologia, podejście naukowe oraz sekcja wdrożeniowa (Implementation) obu wniosków muszą być całkowicie odmienne. Jeśli eksperci uznają, że wnioski są zbyt podobne (np. powielają tę samą treść opisu laboratoriów czy harmonogramu), jeden z nich (lub oba) zostanie bezdyskusyjnie uznany za niekwalifikowalny.

  1. Czy na jednej instytucji goszczącej naukowiec może mieć wpisanych dwóch supervisorów (np. co-supervision wewnątrz uczelni)?

W ramach europejskich grantów (European Fellowships) – absolutnie nie. Oficjalna zasada mówi wprost: we wniosku może figurować wyłącznie jeden główny supervisor przypadający na daną instytucję goszczącą. Oczywiście, dopuszczalne jest, aby w badaniach pomagali inni naukowcy czy doradcy zewnętrzni jako mentorzy pomocniczy (co-supervisors). Muszą być oni jednak opisani wyłącznie w sekcji merytorycznej (jako część zespołu), natomiast w formularzach administracyjnych Part A miejscem na formalnego opiekuna dysponuje tylko jedna osoba.

  1. Czy supervisor, który nie jest profesorem (np. ma stopień doktora i stanowisko adiunkta / Senior Lecturer), obniża szanse wniosku w kryterium oceny?

Nie, o ile wniosek odpowiednio uargumentuje jego kompetencje. Komisja nie wymaga, aby opiekunem był wyłącznie profesor tytularny. Kluczowe jest, aby supervisor posiadał udokumentowaną zdolność do zapewnienia pełnego, profesjonalnego wsparcia naukowcowi na każdym etapie projektu. Jeśli w dorobku młodszego stażem supervisora widnieją pewne luki (np. mniejsze doświadczenie w zarządzaniu ludźmi), wniosek musi pokazać, jak instytucja goszcząca to kompensuje – oferując dodatkowych mentorów pomocniczych lub instytucjonalne programy wsparcia rekrutacyjnego.

  1. Czy instytucja goszcząca może w trakcie trwania projektu MSCA PF przyjąć dodatkowe, zewnętrzne finansowanie na badania tego samego naukowca?

Tak, ale z zachowaniem żelaznej zasady unijnej: zakazu podwójnego finansowania. Komisja Europejska pozwala, aby Host pozyskiwał inne granty (np. krajowe, przemysłowe) na pokrycie kosztów drogiej aparatury lub personelu pomocniczego, których ryczałt MSCA nie jest w stanie w pełni sfinansować. Warunek jest jeden: te same, konkretne koszty (np. ta sama faktura za odczynniki lub wyjazd na tę samą konferencję) nie mogą być rozliczane z dwóch różnych źródeł jednocześnie. Ponadto, naukowiec nie może z tego tytułu otrzymywać żadnego innego, ukrytego dochodu za realizację tego projektu niż ten wynikający bezpośrednio z budżetu MSCA.

  1. Kto tak naprawdę powinien fizycznie napisać wniosek: naukowiec czy supervisor?

Oficjalne stanowisko unijne brzmi: to musi być wspólne przedsięwzięcie. Eksperci bez problemu wyczuwają wnioski napisane w 100% przez profesora (gdzie naukowiec jest tylko dopisanym nazwiskiem) oraz te napisane wyłącznie przez młodego doktora bez konsultacji merytorycznej z Hostem (brak spójności z infrastrukturą uczelni). Niedopuszczalne jest też, aby badacz składał wniosek zupełnie sam, bez wiedzy i zgody instytucji. Idealny model to sytuacja, w której naukowiec odpowiada za esencję badawczą, a supervisor wspólnie z nim dopracowuje plan szkoleń, transfer wiedzy oraz sekcję zarządzania ryzykiem.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #NAWA #MSCA

Non-academic placement w grantach MSCA PF – jak zyskać dodatkowe 6 miesięcy na projekt?

Granty Marie Skłodowska-Curie Postdoctoral Fellowships (MSCA PF) to prestiżowa szansa na rozwój kariery naukowej. Mało kto jednak wie, że projekt można wydłużyć o dodatkowe pół roku. Kluczem do tego jest tzw. non-academic placement (NAP).

Czym jest non-academic placement?

To opcjonalny, w pełni finansowany etap realizowany na samym końcu projektu badawczego. Opiera się na mobilności fizycznej do innego podmiotu i pozwala naukowcom na podjęcie pracy oraz wdrożenie swoich badań w organizacji spoza sektora akademickiego:

  • czas trwania: dodatkowy okres do maksymalnie 6 miesięcy,
  • lokalizacja: organizacja musi mieć siedzibę w Kraju Członkowskim UE (MS) lub Kraju Stowarzyszonym z programem Horizon Europe (AC),
  • finansowanie: na czas trwania stażu przyznawany jest dedykowany, dodatkowy budżet, o który wnioskuje się na etapie składania wniosku,
  • ograniczenia: można wybrać tylko jedną organizację goszczącą. Staż musi odbyć się jako jeden ciągły okres – nie można dzielić go na krótsze etapy,
  • cel: staż musi być bezpośrednio powiązany z celami projektu i wnosić wyraźną wartość dodaną oraz silny wpływ (significant value and/or impact) na cały projekt.

Kto kwalifikuje się jako sektor pozaakademicki?

Według wytycznych KE, oprócz prywatnych firm i przedsiębiorstw (w tym MŚP), idealnymi partnerami na staż NAP są również organizacje rządowe (ministerstwa, urzędy regionalne), szpitale, muzea, organizacje pozarządowe (NGO), fundacje oraz instytucje charytatywne.

Non-Academic Placement a Secondment – kluczowe różnice

Warto pamiętać, że non-academic placement nie jest secondmentem (oddelegowaniem). Program MSCA PF wyraźnie rozróżnia te dwa mechanizmy mobilności, co ma ogromne znaczenie podczas uzupełniania formularzy:

Cecha

Secondment (oddelegowanie)

Non-Academic Placement (staż NAP)

Czas realizacji

W trakcie standardowego czasu trwania projektu

Na samym końcu projektu, po standardowym czasie trwania

Maksymalny czas

Do połowy standardowego czasu (EF) lub fazy wyjazdowej (GF)

Do maksymalnie 6 miesięcy

Wpływ na budżet

Brak dodatkowego budżetu

Dedykowany, dodatkowy budżet

Sektor gospodarki

Dowolny (akademicki lub pozaakademicki)

Wyłącznie pozaakademicki

Dopuszczalne kraje

Cały świat (dowolny kraj)

Wyłącznie kraje UE (MS) lub Stowarzyszone (AC)

Forma realizacji

Elastyczna (możliwość podziału na krótsze okresy)

Sztywna (tylko jeden, ciągły okres na koniec projektu)

Kodowanie w Part A

ZAKAZ wpisywania jako Partner Stowarzyszony

OBOWIĄZEK wpisania jako Partner Stowarzyszony

Jak oceniają to eksperci? (zasady ewaluacji)

Włączenie stażu do wniosku bezpośrednio wpływa na proces jego oceny i może zaważyć na ostatecznym sukcesie. Warto pamiętać o kluczowych regułach oceny:

  • Całość propozycji stażu NAP jest poddawana rygorystycznej ocenie w kryterium Excellence (Doskonałość). Eksperci badają tam, jak szczegółowo wyjaśniłeś wartość dodaną wyjazdu dla projektu oraz dla rozwoju Twojej dalszej kariery naukowej i zawodowej.
  • W punkcie 1.3 w Excellence wniosku oceniana jest zasadność, jakość merytoryczna oraz realny wpływ wyjazdu na fellowship. Trafne uargumentowanie tych korzyści bezpośrednio podnosi końcową ocenę punktową wniosku.
  • W punkcie 3.2 (Implementation) eksperci oceniają potencjał techniczny, jakość operacyjną oraz zaplecze i infrastrukturę (capacity) wybranej przez Ciebie instytucji goszczącej.
  • Staż jest całkowicie dobrowolny. Jeśli nie zdecydujesz się na włączenie NAP do swojego wniosku, Twój projekt nie zostanie penalizowany i nie straci punktów z samego faktu jego braku.

Warunki formalne realizacji:

  • cały dodatkowy okres stażu musi być w pełni objęty Twoją umową o pracę podpisaną z instytucją Beneficjenta (instytucją goszczącą projekt),
  • instytucja goszcząca staż musi zapewnić Ci bezpośredni nadzór. Supervisor w firmie lub instytucji pozanaukowej musi być inną osobą niż główny opiekun projektu u Beneficjenta.

Jak poprawnie uzupełnić wniosek?

Aby otrzymać środki na staż, musisz bezbłędnie wprowadzić dane do systemu aplikacyjnego. Pomyłka może skutkować tym, że eksperci w ogóle nie wezmą tego elementu pod uwagę podczas oceny.

  1. Weryfikacja statusu instytucji

Zanim wpiszesz partnera do wniosku, upewnij się, że Komisja Europejska oficjalnie uznaje go za podmiot pozaakademicki. Status ten można sprawdzić bezpośrednio na Portalu Funding & Tenders (FTOP) podczas walidacji numeru PIC organizacji – system musi jednoznacznie określać instytucję jako non-academic.

  1. Formularz Part A (sekcja administracyjna):
  • zakładka „Participants” (Sekcja 2) – nazwa instytucji goszczącej staż MUSI zostać zakodowana jako organizacja uczestnicząca (partner stowarzyszony – associated partner). W tej zakładce koduje się wyłącznie instytucje dla non-academic placement oraz instytucje goszczące dla fazy wyjazdowej w Global Fellowships.
  • weryfikacja numeru PIC – instytucja goszcząca NAP musi posiadać swój własny numer identyfikacyjny PIC (Personal Identification Code) w statusie zadeklarowanym (declared) lub zweryfikowanym (validated).
  • sekcja 3 (budget) – musisz dodać osobną linię z liczbą wnioskowanych miesięcy (od 1 do 6), aby system poprawnie naliczył dodatkowe finansowanie.
  1. Dokument Part B-1 (opis merytoryczny)
  • Opisz jakość, celowość i znaczenie stażu w kryteriach 1.3 oraz 3.2 wniosku.
  • Obowiązkowo uwzględnij non-academic placement na wykresie Gantta (Gantt chart).
  1. Dokument Part B-2 (dane instytucji i dokumenty)
  • Wpisz instytucję goszczącą do Tabel 5.1 i 5.2 we wniosku jako partnera stowarzyszonego.
  • Obowiązuje absolutny zakaz dołączania listów intencyjnych (letters of commitment) dla stażu w części B-2.

Ryzyko formalne – co jeśli popełnisz błąd?

Wszelkie błędy formalne skutkują uznaniem stażu za niekwalifikowalny (ineligible). Staż zostanie odrzucony, jeśli wybrana instytucja okaże się podmiotem akademickim, znajduje się poza krajami MS lub AC, bądź naruszysz zasady dotyczące czasu trwania czy ulokowania stażu w czasie. Twój wniosek nie zostanie odrzucony w całości. Eksperci ocenią go jednak tak, jakby sekcja o stażu w ogóle nie istniała, a dodatkowy budżet zostanie odcięty. Pamiętaj też, że prośba o przyznanie stażu musi znaleźć się w pierwotnym wniosku – nie ma możliwości dodania stażu po zamknięciu naboru wniosków.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #NAWA #MSCA

Budżet projektu MSCA PF: ile otrzyma naukowiec, a ile instytucja?

System budżetowy MSCA PF opiera się na tak zwanych wkładach jednostkowych (unit contributions), czyli stałych ryczałtach przyznawanych na każdy osobo-miesiąc realizacji projektu. Te zryczałtowane kwoty precyzyjnie dzielą się na fundusze przeznaczone bezpośrednio dla samego badacza oraz środki wspierające instytucję goszczącą.

Co niezwykle wygodne dla aplikujących, w programie tym nie tworzy się tradycyjnego, skomplikowanego arkusza budżetowego. Cały proces opiera się na automatycznej kalkulacji w systemie Komisji Europejskiej. Budżet generuje się sam na podstawie wpisanych danych teleadresowych i merytorycznych – system sam wylicza końcową kwotę na bazie liczby zadeklarowanych miesięcy projektu, statusu rodzinnego badacza oraz wybranego kraju goszczącego. Na etapie pisania wniosku nie ma możliwości negocjowania ani ręcznego zmieniania odgórnie ustalonych stawek jednostkowych.

Pensja naukowca

Głównym filarem unijnego wsparcia jest living allowance, czyli dodatek na utrzymanie, który wynosi bazowo 6350 euro miesięcznie. Warto jednak pamiętać, że kwota ta stanowi tzw. pełny koszt pracodawcy (brutto-brutto). Instytucja goszcząca ma obowiązek odprowadzić od niej podatki oraz składki na ubezpieczenia społeczne zgodnie z prawem krajowym. Przez to ostateczna kwota netto, jaką stypendysta otrzyma na swoje konto różni się w zależności od wybranego państwa.

Dodatkowo kwota ta podlega korekcie za pomocą współczynnika kosztów utrzymania w danym państwie (country correction coefficient), co zapewnia naukowcom równą siłę nabywczą niezależnie od miejsca odbywania grantu. W przypadku grantów europejskich stosuje się współczynnik kraju goszczącego, natomiast w grantach globalnych faza wyjazdowa rozliczana jest według wskaźnika kraju partnerskiego, a faza powrotna – kraju beneficjenta.

Do pensji zasadniczej automatycznie doliczany jest mobility allowance w wysokości 710 euro miesięcznie, mający na celu pokrycie prywatnych kosztów relokacji, zakwaterowania czy podróży o charakterze nieprofesjonalnym. Dodatkowo naukowcy posiadający rodzinę mogą liczyć na family allowance wynoszący 660 euro miesięcznie. Unia Europejska definiuje obowiązki rodzinne bardzo szeroko – dodatek ten przysługuje osobom pozostającym w związku małżeńskim, partnerskim (uznawanym przez prawo danego kraju) lub posiadającym dzieci na utrzymaniu. Status rodzinny badacza weryfikuje się wstępnie w momencie zamknięcia naboru wniosków. Jeżeli badacz wziął ślub lub urodziło mu się dziecko przed upływem tego terminu, dodatek rodzinny zostanie automatycznie wliczony do całkowitego budżetu grantu. Kluczową i bardzo korzystną zmianą jest jednak fakt, że jeśli badacz nabędzie obowiązki rodzinne już w trakcie realizacji projektu, dodatek rodzinny może zostać zgłoszony, przyznany, a maksymalny wkład UE do grantu zostanie odpowiednio zwiększony.

Mobility allowance oraz family allowance muszą w 100% trafić do kieszeni naukowca. Instytucja goszcząca nie ma prawa potrącić ani jednego euro z tych dodatków na cele administracyjne, zakup biurek czy opłacenie procedur rekrutacyjnych. Środki te stanowią nienaruszalną część składową miesięcznego wynagrodzenia pracownika.

Program przewiduje również specjalne mechanizmy ochronne uruchamiane na wniosek:

  • long-term leave allowance – dodatek wspierający w przypadku nieobecności badacza trwającej nieprzerwanie ponad 30 dni (np. z powodu urlopu macierzyńskiego, rodzicielskiego czy długiego zwolnienia chorobowego). Wynosi on 7060 euro pomnożone przez procent kosztów pokrywanych przez beneficjenta.
  • special needs allowance – zryczałtowane wsparcie dla naukowców z długotrwałymi niepełnosprawnościami na pokrycie kosztów asystentów, adaptacji stanowiska pracy czy specjalnego transportu (dostępne w przedziałach od 3 000 do 60 000 euro).

Zgodnie z unijnym rozporządzeniem finansowym, granty nie mogą służyć generowaniu zysku przez naukowca ani instytucję. Naukowiec w ramach MSCA PF musi pracować w pełnym wymiarze godzin i wyłącznie na rzecz projektu. Nie można pobierać innej pensji zasadniczej z innego grantu za te same badania. Jeśli przed przyznaniem MSCA naukowiec posiadał inne, zewnętrzne finansowanie, nie może użyć środków MSCA jako „dopłaty” (top-up) podnoszącej jego dotychczasową pensję, ponieważ zostałoby to uznane za złamanie zasady no-profit.

Budżet dla instytucji

Poza finansowaniem samego badacza Komisja Europejska przekazuje stałe ryczałty instytucji goszczącej na cele operacyjne. Pierwszym z nich jest research, training and networking contribution w wysokości 1000 euro miesięcznie. Są to pieniądze dedykowane bezpośrednio na rozwój kariery naukowca. Pokrywa się z nich koszty materiałów laboratoryjnych, odczynników, książek, dostępu do bibliotek, opłat wizowych, a także udziału w konferencjach, szkoleniach, kursach językowych czy opcjonalnych stażach zewnętrznych (secondments).

Drugim elementem jest management and indirect contribution wynoszący 650 euro miesięcznie, przeznaczony na pokrycie uniwersyteckich kosztów administracyjnych oraz logistyczną obsługę grantu.

Jak poprawnie zaplanować wydatki na staże (secondments) we wniosku?

Opcjonalne staże zewnętrzne (secondments) stanowią potężny atut merytoryczny wniosku, ponieważ wzmacniają interdyscyplinarny i międzysektorowy profil badacza. Aby jednak ekspert oceniający wniosek nie zakwestionował tej części projektu, należy pamiętać o sztywnych regułach finansowych i formalnych programu:

  • Na staż secondment Komisja Europejska nie przyznaje dodatkowych pieniędzy. Wszystkie koszty podróży, biletów lotniczych, zakwaterowania czy diet podczas wyjazdu muszą zostać w całości sfinansowane z puli Research, training and networking contribution (czyli z ryczałtu 1000 euro miesięcznie). Co niezwykle ważne, zgodnie z art. 9 Umowy o Grant MSCA PF, środki unijne muszą być bezpośrednio zarządzane przez beneficjenta mającego siedzibę w państwie członkowskim UE lub kraju stowarzyszonym. Fundusze te (w tym finansowanie przeznaczone na koszty pośrednie) nie mogą zostać przelane do kraju trzeciego. Instytucje przyjmujące na staż lub goszczące badacza w fazie wyjazdowej grantu globalnego działają jako partnerzy stowarzyszeni (Associated Partners). Uczestniczą oni w projekcie, ale nie podpisują umowy o grant i nie mają prawa do pobierania kosztów ani żądania składek. Jedynie beneficjent główny może wnioskować o fundusze i ponosi wyłączną odpowiedzialność za realizację projektu. Wszelkie rozliczenia finansowe i zobowiązania między beneficjentem a partnerem zagranicznym powinny być indywidualnie uregulowane w dwustronnej umowie partnerskiej (partnership agreement).
  • We wniosku należy precyzyjnie uzasadnić wydatek. W sekcji poświęconej wdrażaniu projektu (Implementation) oraz doskonałości (Excellence) trzeba jasno wykazać, że budżet instytucji goszczącej (pula 1000 euro/miesiąc) zabezpiecza realne koszty mobilności. Warto wprost napisać, ile miesięcy potrwa staż, jaki jest szacowany koszt biletów oraz utrzymania na miejscu i potwierdzić, że środki z ryczałtu badawczego są do tego wystarczające.

Warunki zatrudnienia

Zasady MSCA PF kładą ogromny nacisk na stabilność socjalną. Instytucja goszcząca ma bezwzględny obowiązek rekrutacji badacza na podstawie pełnowymiarowej umowy o pracę z pełnym ubezpieczeniem społecznym, włączając w to prawo do emerytury, zasiłków chorobowych i rodzicielskich oraz ochrony wypadkowej. Naukowiec musi otrzymać co najmniej kwotę dodatku utrzymaniowego (po potrąceniu podatków) oraz pełny dodatek mobilnościowy, przy czym instytucje mogą dobrowolnie dopłacać do tej pensji własne środki (top-ups).

Wyjątek od umowy o pracę dopuszcza się wyłącznie wtedy, gdy prawo krajowe lub wewnętrzne regulacje międzynarodowych organizacji uniemożliwiają zatrudnienie na etat. W takiej nadzwyczajnej sytuacji, za zgodą Komisji Europejskiej, badacz otrzymuje stypendium o stałej kwocie (fixed-amount fellowship). Wiąże się to jednak z bolesną konsekwencją finansową: dodatek living allowance zostaje obcięty o połowę (o 50%), a instytucja musi zapewnić pracownikowi przynajmniej minimalne ubezpieczenie zdrowotne i wypadkowe.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #NAWA #MSCA

Oddelegowania (secondments) w MSCA Postdoctoral Fellowships 2026

W ramach prestiżowych grantów Marie Skłodowska-Curie Actions (MSCA PF), naukowcy mają możliwość realizacji opcjonalnych oddelegowań (secondments). Jest to kluczowy mechanizm mobilności, który daje możliwość zdobycia nowych kompetencji, poszerzenia sieci kontaktów oraz wzmocnienia merytorycznej strony projektu badawczego. To opcjonalne, ale niezwykle wartościowe narzędzie pozwala badaczom na czasową zmianę środowiska pracy, co w oczach ekspertów oceniających wniosek często staje się dowodem na ambitne podejście do rozwoju kariery.

Czym jest secondment?

Oddelegowanie to okres pracy badawczej w innej instytucji niż beneficjent (instytucja macierzysta). W przeciwieństwie do staży pozaakademickich po projekcie, secondment jest integralną częścią standardowego czasu trwania grantu.

Kluczowe cechy:

  • Gdzie? Dowolny kraj na świecie.
  • Sektor: dowolny – możesz wyjechać zarówno do innej jednostki akademickiej, jak i do sektora pozaakademickiego (przemysł, NGO, instytucje publiczne).
  • Liczba instytucji – możesz zaplanować wyjazdy do jednej lub kilku organizacji.

Ramy czasowe i limity

Zasady dotyczące długości oddelegowania zależą od rodzaju wybranego panelu:

  • European Postdoctoral Fellowships – oddelegowanie może trwać łącznie do połowy standardowego czasu trwania projektu (np. przy projekcie 24-miesięcznym, na oddelegowaniu możesz spędzić do 12 miesięcy). Okres ten nie musi być realizowany w jednym bloku – można go swobodnie dzielić na mniejsze etapy, dostosowując wyjazdy do kluczowych faz eksperymentów czy zbierania danych.
  • Global Postdoctoral Fellowships – secondments są dozwolone wyłącznie w fazie wyjazdowej (outgoing phase) i mogą trwać maksymalnie do połowy jej trwania. Specyficzny przywilej dotyczy samego początku projektu – naukowiec może spędzić do trzech miesięcy u swojego beneficjenta (lub partnera z nim powiązanego) przed udaniem się do kraju trzeciego, co pozwala na lepsze przygotowanie merytoryczne przed głównym etapem stypendium. Należy jednak pamiętać, że ten czas pomniejsza całkowitą pulę dostępną na inne oddelegowania.

Finansowanie i Nadzór

Z perspektywy finansowej oddelegowania są traktowane jako integralna część realizacji grantu, co oznacza, że nie generują one dodatkowych kosztów dla budżetu unijnego poza tymi, które zostały przyznane na standardowy czas trwania projektu. Wszystkie koszty związane z podróżą czy pobytem w nowym miejscu powinny zostać pokryte z podstawowych stawek ryczałtowych przyznanych naukowcowi.

Profesjonalny nadzór i opieka naukowa

Kluczowym warunkiem merytorycznym każdego oddelegowania jest zapewnienie stypendyście odpowiedniego wsparcia w nowym otoczeniu. Każda organizacja przyjmująca musi wyznaczyć opiekuna naukowego, który będzie nadzorował postępy badacza w trakcie jego pobytu. Unijne wytyczne kategorycznie wskazują jednak, że opiekunem w instytucji oddelegowania musi być inna osoba niż główny mentor naukowy u Beneficjenta. Ma to na celu nie tylko zapewnienie obiektywizmu w ocenie pracy, ale przede wszystkim realne poszerzenie sieci kontaktów naukowca i naukę pod okiem różnych autorytetów w danej dziedzinie.

Jak poprawnie ująć secondment we wniosku?

Błędy formalne w przygotowaniu aplikacji mogą wpłynąć na ocenę merytoryczną. Oto jak prawidłowo wypełnić dokumentację:

Formularz administracyjny (Część A)

  • Sekcja 2 (uczestnicy): NIE wpisuj organizacji goszczącej jako „participating organisation”.
  • Sekcja 3 (budżet): NIE dodawaj żadnych dodatkowych miesięcy ani kwot w tabeli budżetowej.

Opis merytoryczny (Część B-1)

  • Szczegółowo opisz cel i zasadność oddelegowania. Eksperci ocenią, czy wyjazd wnosi realną wartość dodaną do projektu.
  • Uwzględnij wszystkie okresy oddelegowań w wykresie Gantta.

Dane instytucji (Część B-2)

  • Wymień instytucje goszczące w Tabelach 5.1 i 5.2 jako Partnerów Stowarzyszonych (Associated Partners).
  • Dla oddelegowań nie jest wymagany list intencyjny.

Ocena ekspertów

Choć dołączenie oddelegowania do projektu jest opcjonalne i brak wyjazdu nie skutkuje punktami karnymi, trafnie dobrane miejsce oddelegowania może znacząco podnieść ocenę wniosku w kryteriach „Excellence” oraz „Impact”. Eksperci sprawdzają, czy zaplanowana mobilność jest spójna z celami badawczymi i jak wpłynie na rozwój Twojej kariery.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #NAWA #MSCA

Czas trwania projektu w MSCA Postdoctoral Fellowships

Planowanie prestiżowego grantu MSCA to nie tylko kwestia przełomowych badań, ale też strategiczne zarządzanie czasem. Program ten oferuje znacznie więcej niż sztywne ramy czasowe – zawiera mechanizmy pozwalające dopasować projekt do życia prywatnego i ambicji zawodowych.

Podstawowe ramy czasowe

W zależności od tego, gdzie chcesz realizować badania, Twój projekt będzie trwał od roku do trzech lat:

  • European Postdoctoral Fellowships (EF) – trwają od 12 do 24 miesięcy. Realizujesz je w kraju członkowskim UE lub kraju stowarzyszonym z programem Horyzont Europa.
  • Global Postdoctoral Fellowships (GF) – trwają od 24 do 36 miesięcy. Projekt ten ma dwie fazy:
    • faza wyjazdowa (outgoing) – 12-24 miesiące w kraju trzecim (np. USA, Japonia, Australia),
    • faza powrotna (return) – obowiązkowe 12 miesięcy w instytucji w Europie.

Dodatkowe 6 miesięcy w sektorze pozaakademickim

To jedna z najciekawszych opcji MSCA PF. Możesz ubiegać się o dodatkowe 6 miesięcy finansowania na staż (non-academic placement):

  • gdzie? Musi to być organizacja z sektora pozaakademickiego (np. firma, NGO, muzeum, szpital) mająca siedzibę w kraju UE lub kraju stowarzyszonym,
  • kiedy? Zawsze na koniec projektu (po fazie badawczej lub powrotnej),

Chęć odbycia stażu musi być wskazana i uzasadniona merytorycznie już na etapie składania wniosku. Eksperci oceniają, jak ten okres wpłynie na Twój rozwój zawodowy i transfer wiedzy.

Elastyczność w trakcie realizacji

MSCA PF to nie tylko praca na pełen etat. Program rozumie potrzeby naukowców i dopuszcza przejście na część etatu (minimum 50%):

  • powody osobiste – np. opieka nad rodziną lub dzieckiem,
  • powody zawodowe – możesz zmniejszyć wymiar pracy nad projektem, aby np. założyć spin-off, podnieść kwalifikacje na studiach podyplomowych lub realizować inny projekt badawczy (o ile nie jest to inny grant MSCA).

Całkowity czas grantu zostaje proporcjonalnie wydłużony. Jeśli masz projekt na 24 miesiące i przejdziesz na 50% etatu, Twój projekt będzie trwał łącznie 48 miesięcy, abyś wypracował tę samą liczbę zaplanowanych „osobomiesięcy”.

Nieplanowane przerwy i zawieszenia

Życie bywa nieprzewidywalne. Jeśli zajdzie potrzeba przerwania pracy na okres dłuższy niż 30 dni (np. choroba, urlop macierzyński lub rodzicielski), projekt można zawiesić. Po powrocie czas trwania grantu zostaje przedłużony o okres nieobecności.

Oddelegowania (secondments)

W trakcie trwania grantu możesz wyjeżdżać do innych jednostek, nie przerywając „licznika” czasu trwania projektu na oddelegowania.

O oddelegowaniach napiszemy w jednym z następnych odcinków.

Kiedy można zacząć realizację grantu?

Wygranie grantu nie oznacza konieczności pakowania walizek z dnia na dzień. Od momentu podpisania umowy grantowej masz zazwyczaj do 12 miesięcy na faktyczne rozpoczęcie prac. Pozwala to na spokojne domknięcie obecnych zobowiązań zawodowych.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #NAWA #MSCA

Limit 8 lat w MSCA PF 2026

W konkursie MSCA Postdoctoral Fellowships (PF) kluczową barierą dla wielu doświadczonych naukowców jest limit 8 lat doświadczenia badawczego po doktoracie. Precyzyjne zrozumienie zasad odliczeń pozwala jednak wielu osobom złożyć wniosek nawet kilkanaście lat po obronie.

Podstawowa zasada: magiczna data 9 września 2018 r.

Limit 8 lat stażu badawczego liczony jest w ekwiwalencie pełnego czasu pracy od daty uzyskania pierwszego stopnia doktora. Kluczowym momentem weryfikacji jest termin zamknięcia naboru: 9 września 2026 r.

  • Jeśli uzyskałeś doktorat po 9 września 2018 r., automatycznie spełniasz ten wymóg (pod warunkiem, że nie posiadasz drugiego, wcześniejszego doktoratu).
  • Jeśli masz więcej niż jeden stopień doktora, licznik zawsze startuje od daty uzyskania tego pierwszego.

Co można odliczyć od stażu badawczego?

Jeśli Twój doktorat jest starszy niż 8 lat, możesz odliczyć konkretne okresy, które „zatrzymują zegar”. Co ważne: odliczenia te mogą pochodzić z dowolnego momentu między doktoratem a terminem naboru – nie muszą mieścić się w ostatnich 8 latach.

1. Rodzicielstwo (macierzyństwo i tacierzyństwo):

  • urlop macierzyński: możesz odliczyć 18 miesięcy (548 dni) na każde dziecko urodzone po doktoracie. Jeśli udokumentujesz, że Twój urlop był dłuższy, możesz odliczyć faktyczną liczbę dni. Zasada ta obowiązuje nawet jeśli w tym czasie pracowałaś w niepełnym wymiarze godzin,
  • urlop tacierzyński: odliczasz faktycznie wykorzystany i udokumentowany czas opieki nad każdym dzieckiem urodzonym po doktoracie.

2. Praca poza nauką i dydaktyka

To jeden z najczęstszych sposobów na wydłużenie limitu:

  • stanowiska niebadawcze: cały czas spędzony w przemyśle lub administracji na stanowiskach bez profilu badawczego odlicza się w 100%,
  • dydaktyka: jeśli pracowałeś na uczelni, ale Twoje obowiązki obejmowały naukę i nauczanie, możesz odliczyć procentowy czas poświęcony na dydaktykę (np. 60% etatu). Musi to być jednak możliwe do udowodnienia za pomocą opisu stanowiska lub umowy
  • pisanie publikacji po stażu: jeśli Twój kontrakt wygasł, a Ty przez np. 6 miesięcy pisałeś artykuły nie będąc nigdzie zatrudnionym jako badacz – ten czas nie liczy się jako staż badawczy (zegar stoi)

3.  Reintegracja w Europie (Kraje trzecie)

Dla obywateli UE lub długoterminowych rezydentów, którzy chcą wrócić do Europy (European Postdoctoral Fellowships), czas pracy badawczej w krajach trzecich (np. USA, Chiny, Australia) nie jest wliczany do limitu 8 lat.
Uwaga: Praca w krajach stowarzyszonych z Horyzontem Europa (np. Norwegia, Izrael) zawsze liczy się jako staż.

4. Inne przerwy w karierze:

  • bezrobocie – okresy pozostawania bez kontraktu badawczego lub stypendium,
  • choroba – udokumentowane zwolnienia lekarskie trwające powyżej 30 dni,
  • służba wojskowa – obowiązkowa służba narodowa.

Czego NIE uznaje się za doświadczenie badawcze?

Warto pamiętać, że sam „związek” z uczelnią to nie to samo co staż badawczy:

  • studia magisterskie – czas studiów II stopnia nie jest stażem, chyba że byłeś w tym czasie zatrudniony jako badacz. Korzystanie z biblioteki czy wyjazd na konferencję jako student nie zwiększa Twojego stażu.
  • przerwa między kontraktami – czas „wolny”, w którym nie pobierasz wynagrodzenia za badania, jest przerwą w karierze.

Przykłady obliczeń

  1. Doktorat przed 10 laty. Przez 5 lat praca wyłącznie dydaktyczna (100%). Odliczasz 5 lat -> Twój staż badawczy to 5 lat. KWALIFIKUJESZ SIĘ.
  2. Doktorat przed 15 laty. 5 lat pracy w banku (poza nauką) + 10 lat na uczelni, z czego 60% to dydaktyka. Odliczasz 5 lat (bank) + 6 lat (60% z 10 lat dydaktyki) = 11 lat odliczeń. Staż badawczy: 4 lata. KWALIFIKUJESZ SIĘ.
  3. Doktorat przed 10 laty. 1 rok bezrobocia. Odliczasz 1 rok -> Staż to 9 lat. BRAK KWALIFIKACJI.

Formalności i weryfikacja

Wszystkie odliczenia wpisujesz w części A wniosku. Nie musisz na tym etapie dołączać żadnych certyfikatów, aktów urodzenia czy umów.

Agencja REA nie weryfikuje kwalifikowalności przed terminem naboru. To instytucja goszcząca (Host Organization) ma obowiązek sprawdzić Twoje dokumenty przed podpisaniem umowy. Muszą one pozostać w aktach na wypadek audytu. Pamiętaj, że jako aplikant ponosisz pełną odpowiedzialność za prawdziwość danych.

Jeśli otrzymasz grant MSCA PF, musisz poświęcić się mu w 100%. Nie możesz w tym czasie przyjąć stałego etatu na innej uczelni ani pobierać innego wynagrodzenia za pracę naukową (chyba że zatwierdzono specyficzny tryb part-time).

Narzędzia pomocnicze

Zalecamy skorzystanie z self-assessment tool – arkusz kalkulacyjny, który po wpisaniu przerw poda wynik „OK” lub „NOT OK” – link

Jeśli Twój przypadek jest nietypowy, skontaktuj się ze swoim Krajowym Punktem Kontaktowym (NCP) lub regionalnymi punktami kontaktowymi. To jedyna instytucja, która może udzielić wiążących wskazówek dotyczących interpretacji Twojej sytuacji zawodowej.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #NAWA #MSCA

Kto może złożyć wniosek do MSCA PF 2026?

Planując złożenie wniosku w nadchodzącym naborze, warto zacząć od dokładnego sprawdzenia, czy spełniasz kluczowe wymagania dotyczące profilu kandydata. Poniżej przedstawiamy zestawienie najważniejszych kryteriów – od stopnia naukowego, przez staż pracy, aż po zasady mobilności.

Stopień doktora to podstawa

Najważniejszym wymogiem jest posiadanie stopnia naukowego doktora najpóźniej w dniu zakończenia naboru. Co ważne, za osobę uprawnioną uznaje się również kandydata, który do tego czasu pomyślnie obronił rozprawę doktorską. Obrona ta musi mieć jednak charakter bezwarunkowy – oznacza to, że nie mogą zostać wyznaczone żadne dodatkowe wymogi ani poprawki do naniesienia po terminie składania wniosków. Warto pamiętać, że Agencja może poprosić o dokumenty potwierdzające ten fakt.

Ważne dla medyków: sam dyplom lekarza (podstawowe wykształcenie medyczne) nie jest traktowany na równi z doktoratem. Stopień medyczny zostanie uznany tylko wtedy, gdy kandydat wykaże, że odpowiada on poziomowi doktora lub zajmuje stanowisko wymagające równoważnych kwalifikacji (np. profesurę).

Obywatelstwo i mobilność

Program jest otwarty dla badaczy wszystkich narodowości. Jednak w przypadku MSCA Global Fellowships (wyjazdów do krajów poza Europą), zasady dotyczące pochodzenia naukowca są bardziej rygorystyczne. Aby ubiegać się o ten rodzaj grantu, musisz spełniać jeden z poniższych warunków:

  1. Posiadać obywatelstwo państwa członkowskiego UE (MS) lub kraju stowarzyszonego z programem Horyzont Europa (AC).
  2. Jeśli nie masz obywatelstwa UE/AC, musisz posiadać status rezydenta długoterminowego. Zgodnie z wytycznymi programu prac Marie Skłodowska-Curie w ramach Horyzontu Europa, za rezydencję długoterminową uznaje się legalny i nieprzerwany pobyt w państwach członkowskich UE lub krajach stowarzyszonych trwający co najmniej pięć kolejnych lat. Przy obliczaniu tego okresu dopuszczalne są pewne przerwy w pobycie: pojedyncza nieobecność nie może trwać dłużej niż sześć miesięcy, a łączny czas przebywania poza granicami UE lub krajów stowarzyszonych w całym pięcioletnim okresie nie może przekroczyć dziesięciu miesięcy. Warto również pamiętać o istotnej zasadzie dotyczącej krajów stowarzyszonych. W momencie, gdy dany kraj oficjalnie dołącza do programu Horyzont Europa jako państwo stowarzyszone, każdy okres spędzony w tym kraju – niezależnie od tego, czy miało to miejsce przed, czy po jego oficjalnej akcesji – może zostać wliczony do stażu wymaganego do uzyskania statusu rezydenta długoterminowego. To ułatwienie znacznie rozszerza grupę naukowców, którzy mogą ubiegać się o prestiżowe wyjazdy poza Europę.

Kluczowym aspektem jest również tzw. zasada mobilności. Według niej naukowiec nie mógł mieszkać ani prowadzić swojej głównej działalności (np. pracować lub studiować) w kraju instytucji goszczącej przez więcej niż 12 miesięcy w ciągu ostatnich 3 lat bezpośrednio poprzedzających zamknięcie naboru.

Pod uwagę bierze się zarówno fizyczną obecność w danym kraju, jak i kraj siedziby pracodawcy.

Do limitu 12 miesięcy nie wlicza się:

  • krótkich wyjazdów (np. wakacji),
  • obowiązkowej służby wojskowej,
  • czasu spędzonego na procedurach związanych z uzyskaniem statusu uchodźcy lub ochrony tymczasowej w UE.

W kontekście zasady mobilności w programie MSCA Postdoctoral Fellowships często pojawia się pytanie, jak traktowane są wyjazdy podyktowane względami zdrowotnymi. Kluczowe znaczenie ma tutaj czas trwania takiego pobytu. Krótkie wyjazdy medyczne nie wpływają na ocenę kryterium mobilności i nie są brane pod uwagę przy wyliczaniu stażu w danym kraju. Jeśli jednak stan zdrowia naukowca wymagał długotrwałej relokacji do innego państwa w celu podjęcia leczenia lub opieki medycznej, taki znaczący okres pobytu zostanie już uwzględniony w ogólnym rozliczeniu.

Doświadczenie w badaniach (limit 8 lat)

Kandydaci nie mogą posiadać więcej niż 8 lat doświadczenia w pracy badawczej (liczonego w ekwiwalencie pełnego czasu pracy), licząc od daty uzyskania pierwszego stopnia doktora.

O limicie i sposobie wyliczania limitu napiszemy w kolejnym odcinku.

Osoby aplikujące muszą spełniać wszystkie wymagania najpóźniej w dniu zakończenia naboru. Beneficjent ma obowiązek dopilnować, by wniosek był zgodny z zasadami jeszcze przed jego wysłaniem oraz musi zachować wszystkie dokumenty na potwierdzenie tych danych.
Na etapie składania wniosku nie trzeba przesyłać żadnych zaświadczeń. Trzeba pamiętać jednak, że po terminie Agencja (REA) może poprosić o ich dosłanie, żeby sprawdzić, czy na pewno kwalifikujemy się do programu.

Pełna odpowiedzialność za zweryfikowanie wszystkich kryteriów oraz podanie poprawnych danych w formularzach zgłoszeniowych spoczywa wyłącznie na osobach aplikujących. Jeśli jednak masz wątpliwości dotyczące swoich uprawnień, możesz szukać wsparcia u Krajowego i regionalnych Punktów Kontaktowych ds. Działań „Maria Skłodowska-Curie”.

Instytucja goszcząca – beneficjent

Beneficjentem musi być pojedynczy, niezależny podmiot prawny, który posiada swoją siedzibę w jednym z państw członkowskich Unii Europejskiej lub w kraju stowarzyszonym z programem Horyzont Europa. To właśnie ta instytucja staje się oficjalnym pracodawcą naukowca, podpisuje umowę o dofinansowanie i odpowiada za stronę administracyjną oraz finansową całego przedsięwzięcia.

Sytuacja staje się nieco bardziej rozbudowana w przypadku projektów typu Global Fellowship, które zakładają realizację badań poza granicami Europy. W takim modelu, obok europejskiego Beneficjenta, w projekcie musi pojawić się Partner Stowarzyszony, czyli instytucja goszcząca naukowca w trakcie fazy wyjazdowej. Partner ten musi być niezależnym podmiotem prawnym z siedzibą w tzw. kraju trzecim niestowarzyszonym. Niezwykle istotnym aspektem technicznym jest fakt, że instytucja ta musi zostać wyraźnie wskazana jako organizacja uczestnicząca w Części A formularza wniosku. Jest to warunek niezbędny, aby faza wyjazdowa mogła zostać formalnie uznana i sfinansowana.

 

Ten sam opiekun naukowy i ta sama instytucja mogą brać udział w więcej niż jednym wniosku w ramach tego samego naboru. Opiekunowie muszą jednak zapewnić odpowiednie wsparcie i być pewni, że znajdą wystarczająco dużo czasu dla każdego naukowca, by zagwarantować im opiekę na najwyższym poziomie.

Jeśli w momencie rozpoczęcia stypendium naukowiec jest już zatrudniony w instytucji goszczącej, nie ma potrzeby podpisywania dodatkowego kontraktu. Warunkiem jest jednak to, aby zapisy w już istniejącej umowie o pracę były w pełni zgodne ze wszystkimi wymogami i zasadami określonymi w umowie grantowej. W takim przypadku dotychczasowy stosunek pracy może być bez przeszkód kontynuowany w ramach realizowanego projektu.

Zmiana Instytucji Goszczącej

Częstym pytaniem ze strony kandydatów jest to, czy grant MSCA Postdoctoral Fellowship można przenieść do innej instytucji już w trakcie trwania projektu. W praktyce przeniesienie grantu do innej organizacji jest dopuszczalne jedynie w wyjątkowych okolicznościach, gdy zaistnieją poważne powody uniemożliwiające obecnemu beneficjentowi dalszą realizację projektu. Należy przy tym pamiętać, że z formalnym wnioskiem o taką zmianę może wystąpić wyłącznie beneficjent, czyli instytucja goszcząca mająca siedzibę w państwie członkowskim UE lub kraju stowarzyszonym.

Status uchodźcy

Warto zwrócić uwagę na szczególne udogodnienia przygotowane dla naukowców posiadających status uchodźcy. Osoby, którym przyznano taki status w jednym z państw członkowskich UE lub w kraju stowarzyszonym z programem Horyzont Europa (zgodnie z Konwencją Genewską), mogą ubiegać się o oba rodzaje grantów – zarówno European, jak i Global Postdoctoral Fellowships. Co istotne, w ich przypadku prawo do składania wniosku przysługuje niezależnie od tego, czy posiadają oni status rezydenta długoterminowego, o ile spełniają pozostałe wymogi formalne programu.

Dodatkowo program przewiduje znaczące ułatwienie w zakresie tzw. zasady mobilności. Naukowcy, którzy w dniu zakończenia naboru posiadają oficjalny status uchodźcy lub korzystają z ochrony tymczasowej na terenie Unii Europejskiej, są całkowicie zwolnieni z konieczności spełnienia tego wymogu. Oznacza to, że mogą realizować swój projekt w kraju, w którym obecnie przebywają, bez względu na to, jak długo tam mieszkali przed terminem złożenia wniosku. Jest to wyraz wsparcia dla badaczy znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej, ułatwiający im kontynuację kariery naukowej w bezpiecznym środowisku.

Czy laureat grantu MSCA-PF może ponownie złożyć wniosek?

Odpowiedź brzmi: tak – o ile naukowiec spełnia wszystkie aktualne kryteria kwalifikowalności. Można złożyć wniosek z nowym, oryginalnym projektem badawczym, nawet jeśli wcześniej otrzymywało się wsparcie z innego naboru MSCA. W takiej sytuacji we wniosku należy jednak wyraźnie uzasadnić wartość dodaną i nowatorstwo planowanych badań w porównaniu do poprzednich działań. Trzeba przy tym pamiętać o dwóch żelaznych zasadach: naukowiec nie może pobierać dwóch grantów MSCA jednocześnie, a ten sam projekt nie może być finansowany dwukrotnie z różnych europejskich programów funduszowych.

Praca zdalna

W dobie rosnącej popularności pracy zdalnej istotnym zagadnieniem dla kandydatów na granty typu Global Fellowship jest sposób, w jaki praca na odległość wpływa na ocenę zasady mobilności. Aby zakwalifikować się do fazy wyjazdowej w konkretnym kraju, naukowiec nie może w ciągu ostatnich 36 miesięcy przed terminem naboru przebywać w nim ani prowadzić tam swojej głównej działalności przez więcej niż rok. Kluczowe jest jednak to, jak definiuje się miejsce wykonywania tej działalności: w przypadku pracy zdalnej świadczonej z kraju A na rzecz pracodawcy znajdującego się w kraju B, za miejsce głównej aktywności uznaje się kraj B (czyli siedzibę pracodawcy). 

Dobrym przykładem ilustrującym tę zasadę jest sytuacja badacza, który podpisał kontrakt z amerykańskim uniwersytetem w styczniu roku poprzedzającego nabór, ale z różnych przyczyn nie mógł fizycznie wyjechać do USA i przez kilka miesięcy pracował dla tej uczelni zdalnie, przebywając w tym czasie w Niemczech. Mimo fizycznej nieobecności w Stanach Zjednoczonych, okres pracy zdalnej zostanie wliczony do stażu w kraju instytucji goszczącej. Jeśli łączny czas trwania kontraktu przed terminem składania wniosków przekroczy 12 miesięcy, naukowiec nie będzie mógł realizować fazy wyjazdowej swojego grantu w tej amerykańskiej instytucji.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie 

Sukces wielkopolskiej nauki: pierwszy grant MSCA-DN koordynowany przez UAM

Wielkopolska umacnia swoją pozycję na badawczej mapie Europy. Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu został koordynatorem prestiżowego projektu NEONET, realizowanego w ramach działania Marie Skłodowska-Curie Actions Doctoral Networks (MSCA-DN). To historyczny moment dla uczelni, która po raz pierwszy stanie na czele tak złożonej sieci szkoleniowo-badawczej finansowanej z programu Horyzont Europa.

Cel projektu

Inicjatywa NEONET (Near-Earth-Object Impact Network for European Talent Development), której start zaplanowano na 2027 rok, jest skoncentrowana na badaniu planetoid bliskich Ziemi oraz ocenie ryzyka ich kolizji z naszą planetą. Projekt ma charakter interdyscyplinarny – łączy astronomię i geologię z nowoczesnymi technologiami kosmicznymi oraz sztuczną inteligencją.

W skład konsorcjum pod przewodnictwem UAM wchodzą czołowe europejskie instytucje, m.in. z Francji, Finlandii, Hiszpanii, Szwecji i Czech, a także partnerzy przemysłowi i Europejska Agencja Kosmiczna (ESA). Po stronie poznańskiej uczelni w prace zaangażowani są eksperci z Instytutu Obserwatorium Astronomiczne oraz Instytutu Geologii.

Istotnym filarem grantu MSCA-DN jest rozwój młodych kadr naukowych. W ramach projektu NEONET wykształconych zostanie 12 doktorantów. Ich badania obejmą pełną ścieżkę analizy zagrożeń kosmicznych: od wykrywania obiektów i wyznaczania ich orbit, po zaawansowane symulacje skutków uderzeń w atmosferę i powierzchnię Ziemi, takich jak powstawanie fal tsunami czy kraterów.

Projekt zakłada wykorzystanie danych z najważniejszych misji kosmicznych (m.in. Gaia, Euclid, Hera) oraz zaawansowanych obliczeń wielkoskalowych. Wyniki prac zespołu przyczynią się do wzmocnienia europejskich kompetencji w obszarze obrony planetarnej.

Sukces w pozyskaniu i objęciu koordynacji nad projektem NEONET to istotny wskaźnik wysokiej jakości wniosków grantowych przygotowywanych w naszym regionie oraz dowód na skuteczność ubiegania się o środki z funduszy europejskich na najbardziej ambitne cele naukowe.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie #NAWA #NAWAMSCA #RAISE #RAISEproject #MSCA #DoctoralNetworks #MSCADN

Żródło: https://www.fizyka.amu.edu.pl/aktualnosci/aktualnosci-nauka/2026/pierwszy-grant-msca-dn-koordynowany-przez-uam-projekt-neonet

Konferencja „Horyzonty Nauki: granty MSCA i inne krajowe oraz międzynarodowe programy wsparcia dla młodych badaczy”

Punkt Kontaktowy Polska Zachodnia MSCA4WP oraz NAWA-EURAXESS Wielkopolska zapraszają do udziału w konferencji „Horyzonty Nauki: granty MSCA i inne krajowe oraz międzynarodowe programy wsparcia dla młodych badaczy”, która odbędzie się 13 maja 2026 r. w auli Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu.

Wydarzenie skierowane jest do doktorantów, młodych naukowców oraz wszystkich osób zainteresowanych rozwojem kariery badawczej i pozyskiwaniem środków na badania naukowe. Uczestnicy będą mogli zapoznać się z ofertą krajowych i międzynarodowych programów wspierających mobilność, rozwój naukowy oraz finansowanie projektów badawczych.

W programie konferencji znalazły się prezentacje poświęcone m.in.:

  • systemowi EURAXESS,
  • stypendiom Fulbright Poland,
  • programowi Działań „Maria Skłodowska-Curie” (Horyzont Europa),
  • grantom DAAD dla doktorantów i młodych naukowców,
  • ofercie Fundacji na rzecz Nauki Polskiej,
  • możliwościach finansowania badań przez Narodowe Centrum Nauki,
  • programom NAWA dla młodych naukowców.

Ważnym punktem wydarzenia będzie również panel z laureatami grantów, którzy podzielą się swoimi doświadczeniami związanymi z aplikowaniem o finansowanie i realizacją projektów naukowych.

Termin: 13 maja 2026 r., godz. 9:00–15:30
Miejsce: Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, al. Niepodległości 10, aula, II piętro

Pełen program wydarzenia:

8:30 – 9:00 | Rejestracja

9:00 – 9:10 | Powitanie

9:10 – 9.50 | System EURAXESS w Polsce i Wielkopolsce – możliwości dla doktorantów i naukowców
dr Agata Maćków-Wojciechowska, Kierownik, Dział Współpracy z Zagranicą, Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu

9.50 – 10.30 | Knowledge in motion – odkryj stypendia Fulbright Poland
dr Julia Stachura, Wydział Nauk o Sztuce, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza

10.30 – 11.10 | Exzellenz Verbindet – be part of a worldwide network – stypendia Fundacji Aleksandra von Humboldta

prof. dr hab. Aldona Sopata, Kierownik Zakładu Badań nad Wielojęzycznością w Instytucie Lingwistyki Stosowanej Wydziału Neofilologii, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza

11.10 – 11.50 | Możliwości rozwoju kariery badawczej poprzez program Działania „Maria Skłodowska-Curie” (Horyzont Europa)
dr Aleksandra Górecka, Filip Boratyn, Krajowy Punkt Kontaktowy ds. Działań „Maria Skłodowska-Curie”, Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej

11:50 – 12:10 | PRZERWA KAWOWA (20 minut)

12.10 – 12.50 | Granty DAAD dla doktorantów i młodych naukowców – finansowanie badań i wyjazdów naukowych do Niemiec
Paulina Szmurło, Koordynatorka Programów Stypendialnych i Marketingu, Niemiecka Centrala Wymiany Akademickiej (DAAD) – Przedstawicielstwo w Warszawie

12:50 – 13:30 | START FNP – 30 lat doświadczenia we wspieraniu najlepszych
dr Aleksandra Czerniawska, Koordynatorka Programu, Fundacja na rzecz Nauki Polskiej

13:30 – 14:10 | Jak zdobyć finansowanie badań naukowych – oferta Narodowego Centrum Nauki
dr Katarzyna Bester-Ostrowska, Koordynatorka Dyscyplin w dziale Nauk Humanistycznych, Społecznych i o Sztuce, Narodowe Centrum Nauki

14:10 – 14:50 | Panel z laureatami grantów (FNP, NAWA, DAAD, Fulbright, MSCA, NCN)
prof. UEP dr hab. Beata Woźniak-Jęchorek, prof. UEP dr hab. Agnieszka Poczta-Wajda, dr Łukasz Kryszak, Maria Kubala

14:50 – 15:30 | NAWA dla młodych naukowców
Agnieszka Kawka, Koordynatorka programu, Biuro Programów dla Naukowców, Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej

15:30 – 15:40 | Zakończenie

Rejestracja

https://rejestracje.ppnt.poznan.pl/formularz/750-horyzonty-nauki-granty-msca-i-inne-krajowe-oraz-miedzynarodowe-programy-wsparcia-dla-mlodych-badaczy

Udział w wydarzeniu jest bezpłatny.
Projekt finansowany z Funduszy Europejskich z programu FERS.