Skuteczne poszukiwanie instytucji goszczącej wymaga połączenia metodycznego podejścia z aktywnym networkingiem, ponieważ najlepsze oferty rzadko czekają na pierwszej stronie wyników wyszukiwania. Podstawowym punktem wyjścia dla każdego badacza powinny być oficjalne platformy europejskie. Absolutnym centrum dowodzenia jest portal EURAXESS, a w szczególności sekcja Jobs & Hosting. To właśnie tam instytucje z całego świata publikują tak zwane Expressions of Interest (EoI), czyli otwarte deklaracje gotowości do przyjęcia stypendystów. Równolegle warto korzystać z oficjalnego portalu Komisji Europejskiej Funding & Tenders, gdzie w dedykowanej zakładce Partner Search można filtrować organizacje pod kątem ich wcześniejszego doświadczenia w programach ramowych. Nieocenionym źródłem wiedzy są także bazy narodowe oraz serwisy koordynowane przez sieć Krajowych Punktów Kontaktowych, takie jak Net4Mobility+, które regularnie agregują sprawdzone i aktywne oferty z różnych zakątków Europy i świata.

Prawdziwa magia i najbardziej dopasowane partnerstwa rodzą się poprzez bezpośrednie, spersonalizowane relacje naukowe. Najlepszą strategią jest rozpoczęcie od wnikliwej analizy literatury we własnej dyscyplinie. Zamiast pisać do losowych uniwersytetów, zidentyfikuj autorów kluczowych publikacji, których badania bezpośrednio rezonują z Twoim pomysłem na projekt, a następnie sprawdź ich afiliacje. Doskonałą okazją do nawiązania kontaktu są międzynarodowe konferencje naukowe, gdzie podczas sesji kuluarowych można osobiście przedstawić zarys swoich badań i zapytać profesora o możliwość złożenia wspólnego wniosku. W erze cyfrowej potężnym narzędziem stały się również media społecznościowe, zwłaszcza LinkedIn. Coraz więcej liderów grup badawczych i laboratoriów omija tradycyjną biurokrację i publikuje krótkie, bezpośrednie ogłoszenia opatrzone hashtagami takimi jak #MSCAPF czy #PostdocJobs, zachęcając do kontaktu poprzez wiadomości prywatne.

Kiedy już stworzysz krótką listę potencjalnych instytucji, musisz ocenić je przez pryzmat kryteriów, którymi będą kierować się eksperci oceniający Twój wniosek. Komisja Europejska bardzo rygorystycznie podchodzi do jakości wdrożenia projektu (Implementation) oraz jego wpływu na Twój rozwój (Impact).

Kluczową postacią jest Twój przyszły opiekun naukowy, czyli supervisor. W uniwersum grantów Marie Skłodowska-Curie nie jest on jedynie formalnym podpisem na dokumencie aplikacyjnym. Jego/jej pozycja, dorobek i zaangażowanie są bezpośrednio oraz bardzo surowo oceniane przez ekspertów Komisji Europejskiej. Idealny supervisor musi łączyć w sobie cechy wybitnego aktywnego naukowca z cechami empatycznego, otwartego mentora. Pod kątem formalnym i merytorycznym powinien to być badacz z ugruntowaną pozycją w swojej dyscyplinie, legitymujący się silnym i aktualnym dorobkiem publikacyjnym w prestiżowych czasopismach o zasięgu globalnym. Eksperci oceniający wniosek natychmiast wychwycą, czy potencjalny opiekun nadal aktywnie kreuje trendy w nauce, czy też jego największe sukcesy miały miejsce dekadę temu. Niezwykle cenione jest doświadczenie w zdobywaniu i skutecznym rozliczaniu grantów międzynarodowych, zwłaszcza tych finansowanych przez Unię Europejską, takich jak inne projekty MSCA czy prestiżowe granty ERC. Jeśli Twój supervisor prowadził już wcześniej stypendystę MSCA, wniosek zyskuje potężny atut, ponieważ dla Brukseli jest to gwarancja, że instytucja rozumie unijne procedury i specyfikę tego konkretnego programu.

Poza twardymi wskaźnikami bibliometrycznymi, ekspertów interesuje przede wszystkim udokumentowane doświadczenie mentorskie i szkoleniowe. Supervisor musi dowieść, że potrafi skutecznie zarządzać kapitałem ludzkim i rozwijać kariery swoich podopiecznych. W opisie jego profilu należy pokazać, ilu doktorantów lub badaczy na stażach postdoc pomyślnie wypromował oraz gdzie ci ludzie pracują dzisiaj – czy zasilają czołowe ośrodki akademickie, czy odnoszą sukcesy w przemyśle. To pokazuje tak zwaną „zdolność instytucjonalną do transferu wiedzy”. Dobry opiekun musi dysponować czasem i realną przestrzenią na integrację nowego pracownika ze swoim zespołem. Bardzo negatywnie oceniane są sytuacje, w których wybitny profesor bierze pod swoje skrzydła stypendystę, ale z racji piastowania licznych funkcji menedżerskich czy rektorskich nie jest w stanie zaoferować mu regularnych, cotygodniowych konsultacji.

Wybierając supervisora, warto zwrócić uwagę na jego cechy osobowościowe oraz styl zarządzania, ponieważ przez dwa lata będziecie pracować w bardzo bliskiej relacji. Idealny mentor to osoba o rozwiniętych kompetencjach miękkich, otwarta na interdyscyplinarność i gotowa na partnerski dialog, a nie autorytarne dyktowanie warunków. Powinien wykazywać autentyczny entuzjazm wobec Twojego pomysłu badawczego i chcieć uczyć się od Ciebie tak samo, jak Ty planujesz uczyć się od niego. Dobry supervisor to także sprawny sieciowiec – człowiek, który posiada szerokie kontakty międzynarodowe i bez wahania otworzy przed Tobą drzwi do innych globalnych laboratoriów, ułatwiając Ci planowanie staży czy krótkich wizyt naukowych. Przy pierwszym kontakcie warto zweryfikować, jak szybko odpowiada na maile, czy angażuje się w dyskusję nad hipotezami projektowymi i czy jest gotów poświęcić czas na wspólne, wielokrotne przepisywanie wniosku. Jeśli na etapie przygotowań napotykasz na ścianę milczenia lub zdawkowe odpowiedzi, jest to bardzo poważny sygnał ostrzegawczy, że współpraca w trakcie realizacji grantu może okazać się niezwykle trudna.

Dobry Host musi również zagwarantować odpowiednie zaplecze infrastrukturalne, zapewniając Ci nieskrępowany dostęp do laboratoriów, unikalnej aparatury czy specjalistycznych baz danych niezbędnych do realizacji badań. Równie ważne jest wsparcie administracyjne – sprawnie działające biuro grantowe zdejmie z Twoich barków ciężar formalności i pomoże w bezbłędnym przygotowaniu administracyjnej części wniosku. Na koniec zwróć uwagę na to, co instytucja oferuje poza samymi badaniami; najlepsze ośrodki zapewniają pakiety integracyjne, szkolenia z umiejętności miękkich, kursy językowe oraz realną pomoc w relokacji, na przykład poprzez lokalne biura sieci EURAXESS.