ERA Fellowships 2026 – „druga szansa” na postdoka w kraju Widening

ERA Fellowships to instrument w komponencie WIDERA programu Horyzont Europa, który bazuje na konkursie Marie Skłodowska-Curie Actions Postdoctoral Fellowships 2026 i jest skierowany do instytucji goszczących z tzw. krajów Widening. Kluczowa idea jest prosta: jeżeli złożysz bardzo dobry wniosek MSCA PF z hostem w kraju Widening, ale nie zmieścisz się w budżecie głównego konkursu, możesz zostać automatycznie uwzględniony w ścieżce ERA Fellowships (z opcją „opt-out”, czyli rezygnacji na etapie składania).

Kto aplikuje?

Wniosek przygotowuje się w duecie: naukowiec oraz podmiot prawny (host) z sektora akademickiego lub pozaakademickiego, z siedzibą w kraju Widening.

Gdzie realizacja?

Stypendium musi odbywać się w kraju Widening i jest otwarte dla naukowców dowolnej narodowości, zarówno przyjeżdżających do UE „z zewnątrz”, jak i przemieszczających się wewnątrz UE do kraju Widening.

Kraje Widening to państwa o relatywnie niższych wskaźnikach udziału/efektywności w programach ramowych. W materiałach European Research Executive Agency wskazuje się 15 państw UE oraz grupę krajów stowarzyszonych i regionów najbardziej oddalonych: Bułgaria, Chorwacja, Cypr, Czechy, Estonia, Grecja, Węgry, Łotwa, Litwa, Malta, Polska, Portugalia, Rumunia, Słowacja, Słowenia, terytoria zamorskie oraz kraje stowarzyszone: Albania, Armenia, Bośnia i Hercegowina, Wyspy Owcze, Gruzja, Kosowo, Mołdawia, Czarnogóra, Maroko, Północna Macedonia, Serbia, Tunezja, Turcja, Ukraina. Zawsze jednak trzeba sprawdzać aktualną listę krajów kwalifikujących się dla ERA Fellowships przy danym naborze w dokumentacji konkursu i na stronach naboru.

Jak działa powiązanie z MSCA PF 2026?

Aby ubiegać się o udział w konkursie ERA Fellowships, wnioskodawcy muszą złożyć wniosek w ramach konkursu Marie Skłodowska-Curie actions (MSCA) Postdoctoral Fellowships 2026. Wniosek ten zostanie automatycznie przekazany do konkursu ERA Fellowships, jeśli nie zajmie wystarczająco wysokiego miejsca w rankingu MSCA, aby otrzymać finansowanie. Ta uproszczona procedura składania wniosków stanowi dodatkową szansę na finansowanie dla osób przenoszących się do krajów objętych programem Widening, przy czym istnieje możliwość rezygnacji (opt-out) z tej opcji na etapie składania wniosku.

Najważniejsze elementy ERA Fellowships

  • Oddelegowania (secondments)

Możesz zaplanować oddelegowanie w dowolnym kraju na świecie w trakcie stypendium. Może to być jeden ciągły okres lub kilka krótszych wyjazdów, ale łącznie nie więcej niż 1/3 standardowego czasu trwania stypendium; zawsze z uzasadnieniem wartości dodanej dla projektu.

  • Staż w sektorze pozaakademickim (placement)

Możliwy jest dodatkowy okres do 6 miesięcy na końcu projektu, w organizacji pozaakademickiej z siedzibą w państwie członkowskim UE lub kraju stowarzyszonym z HE. Ten element musi być integralną częścią wniosku i podlega ocenie.

  • Szkolenia: transferowalność, innowacje i Open Science

Program mocno akcentuje szkolenia z umiejętności transferowalnych, innowacyjności i przedsiębiorczości (np. komercjalizacja, IPR, komunikacja), a także rzetelność naukową i praktyki Otwartej Nauki (open access, dane FAIR, zaangażowanie społeczne).

  • Career Development Plan

Na początku projektu promotor i stypendysta tworzą Plan Rozwoju Kariery jako deliverable. Poza celami badawczymi obejmuje on m.in. potrzeby szkoleniowe, plany publikacyjne, aktywności konferencyjne, dydaktykę i działania „opening science to citizens”.

Oczekiwane efekty

W dokumentach konkursowych oczekuje się rezultatów na trzech poziomach:

1) Dla stypendystów (ERA Fellows)

  • wzrost kompetencji badawczych i transferowalnych, za czym idzie lepsza zatrudnialność w sektorze akademickim i poza nim
  • nowe podejścia do pracy B+I dzięki doświadczeniu międzynarodowemu/międzysektorowemu/interdyscyplinarnemu
  • silniejsze kompetencje networkingowe i komunikacyjne (także z otoczeniem społecznym)

2) Dla organizacji z krajów Widening

  • większa zgodność warunków pracy z zasadami Europejskiej Karty Naukowca
  • lepsza jakość i trwałość szkoleń
  • wzrost widoczności i reputacji międzynarodowej
  • wzmocnienie potencjału B+I i transferu wiedzy

3) Dla krajów Widening jako systemu

  • przyciąganie większej liczby doktorów/postdoków poprzez konkurencyjne granty i atrakcyjne warunki zatrudnienia

Edycja 2026

Dla edycji 2026 ERA Fellowships (topic HORIZON-WIDERA-2026-05-WIDENING-01) European Research Executive Agency podaje daty:

  • otwarcie 9 kwietnia 2026
  • termin zamknięcia 9 września 2026 (zsynchronizowany z MSCA PF).

Budżet dla naboru ERA Fellowships 2026 jest wskazywany jako 8 mln euro (przewiduje się, że zostanie sfinansowanych około 50 projektów).

Edycja 2027

Dla edycji 2027 ERA Fellowships (topic HORIZON-WIDERA-2027-03-WIDENING-01) European Research Executive Agency podaje daty:

  • otwarcie 7 kwietnia 2026
  • termin zamknięcia 8 września 2026 (zsynchronizowany z MSCA PF).

Budżet dla naboru ERA Fellowships 2027 jest wskazywany jako 8 mln euro (przewiduje się, że zostanie sfinansowanych około 50 projektów).

Ocena wniosków

Stypendia ERA Fellowships będą realizowane przy zastosowaniu kryteriów przyznawania punktacji i progów punktowych właściwych dla działań Marie Skłodowska-Curie Actions. Lista rankingowa dla konkursu ERA Fellowships będzie oparta na ocenach i procedurze ewaluacyjnej konkursu MSCA Postdoctoral Fellowships 2026, a wnioski zachowają punktację oraz komentarze zawarte w Raporcie z Oceny (ESR) tego konkursu. Wnioski składane w ramach ERA Fellowships muszą spełniać wszystkie wymogi dopuszczalności i kwalifikowalności konkursu MSCA Postdoctoral Fellowships 2026 oraz przekroczyć wszystkie wymagane w nim progi punktowe.

Linki

Link do stronu konkursu na portalu F&T – link

Link do Programu Pracy dla Widening – link